Η κρίση έχει κάνει όλους μας περισσότερο προσεκτικούς και υποψιασμένους.

Αν βγαίνει ένα συμπέρασμα από την πολιτική ένταση των ημερών, αυτό είναι πως το πολιτικό προσωπικό της χώρας είναι αδιόρθωτο και η ιστορία επαναλαμβάνεται πράγματι ως φάρσα. Κοντά πέντε χρόνια κρίσης όπου τα είδαμε όλα, και έχουν βαλθεί να μας τρελάνουν λες και δεν φθάσαμε εδώ που φθάσαμε επειδή είχαμε πάρει λάθος δρόμο. Αφού μας έσωσαν διαδοχικά οι προηγούμενες κυβερνήσεις, τώρα έχουμε τον ΣΥΡΙΖΑ να ξεφαντώνει σε υποσχέσεις ξεπερνώντας τους πάντες και τα πάντα.

Την ίδια στιγμή ορισμένοι στο κυβερνητικό στρατόπεδο πέρα από την αριθμητική δείχνουν έναν πανικό που δεν δικαιολογείται και δεν τους εξυπηρετεί. Η σωστή συνταγή θα ήταν να προβάλουν στον μέγιστο βαθμό τις προτάσεις της αξιωματικής αντιπολίτευσης και ο καθένας εύκολα θα βγάλει τα συμπεράσματά του και θα αντιληφθεί την προχειρότητα και το ανέφικτο των εξαγγελιών. Ο κλεφτοπόλεμος απλώς διευκολύνει τον λαϊκισμό και δημιουργεί θόρυβο που καλύπτει την ουσία.

Πάντως με όση καλή διάθεση και αν παρακολουθήσει κανείς τις υποσχέσεις του ΣΥΡΙΖΑ και αν ξεχάσει και τα λίγα μαθηματικά που γνωρίζει, πάλι δεν πρόκειται να βγάλει άκρη καθώς το πουγκί της παροχολογίας μοιάζει αστείρευτο αλλά όχι και οι πηγές χρηματοδότησης. Στη Θεσσαλονίκη ο κ. Αλέξης Τσίπρας δεν έκανε τσιγκουνιές, μοίρασε σε όλους από κάτι και έκλεισε πονηρά το μάτι στους πάντες, ενώ για τον λογαριασμό άφησε τη δουλειά στα στελέχη του. Ο καθένας από αυτούς που ανέλαβαν να τον ερμηνεύσουν έκανε τους δικούς του αυτοσχεδιασμούς και ως εκ τούτου δεν μπορεί να προκύψει ένα κοινό αποτέλεσμα στην κοστολόγηση των υποσχέσεων.

Για να σταματήσει η αστειότητα αυτού του τύπου της πολιτικής μπαρούφας, θα ήταν χρήσιμο και στον ΣΥΡΙΖΑ να αλλάξει τακτική και να μην καλλιεργεί ψευδαισθήσεις στους υποψιασμένους πλέον πολίτες οι οποίοι δυσπιστούν έτσι και αλλιώς. Ασφαλώς και υπάρχουν απελπισμένοι που μπορούν να πιστέψουν τους πάντες, αλλά δεν μπορεί αυτοί να συγκροτούν πλειοψηφικό ρεύμα όπως θα ήθελε ο κ. Τσίπρας. Η κρίση έχει κάνει όλους μας περισσότερο προσεκτικούς και υποψιασμένους, όχι μόνον για ό,τι ακούμε, ενίοτε και για ό,τι βλέπουμε.

Παροχές ή δεσμεύσεις;

Θέλω να είμαι καλόπιστος. Ακόμη και σε βαθμό που να κινδυνεύω να χαρακτηριστώ αφελής, αποδεχόμενος τα όσα περί πάταξης της φοροδιαφυγής και άλλων ανεκδότων ισχυρίστηκε ο πρόεδρος του ΣΥΡΙΖΑ. Με τα στοιχεία του και με τη λογική του, λοιπόν, ας δούμε τι θα συνέβαινε αν του δινόταν η ευκαιρία να εφαρμόσει το «πρόγραμμά» του.

Το κόστος των μέτρων που θα έπαιρνε ανέρχονται, με τις δικές του εκτιμήσεις, τουλάχιστον στα 9 δισ. Σταδιακά καταβλητέα από την επομένη της ανόδου του στην εξουσία. Μόνο που για τα έσοδα δεν θα ίσχυε το ίδιο. Οσο αποτελεσματική κι αν θα είναι η ειδική υπηρεσία που θα φτιάξει, όσο εντατικά κι αν δουλέψει, χρήμα από οποιαδήποτε μορφή φοροδιαφυγής δεν πρόκειται να εισρεύσει αμέσως στα δημόσια ταμεία.

Βλέπετε, στις δημοκρατίες η πραγματικότητα δεν κινείται με τις λογικές και τις επιθυμίες του όποιου Τσίπρα. Ολα θέλουν τον χρόνο τους. Και η διαπίστωση, ο καταλογισμός και η είσπραξη φορολογικών εσόδων τον δικό της. Οταν μάλιστα πρόκειται για μεγάλα ποσά, τότε έλεγχοι, διασταυρώσεις, καταλογισμοί, ένδικα μέσα, δικαστηριακές διαδικασίες, κατασχέσεις περιουσιακών στοιχείων αν χρειαστεί και πλειστηριασμοί αν κριθεί αναγκαίο, τρία τουλάχιστον χρονάκια θα χρειαστούν οπωσδήποτε.

Αλλά τρία χρόνια σημαίνει ότι στο μεταξύ το γκουβέρνο θα έχει χρειαστεί για την εφαρμογή του κοστολογημένου προγράμματός του 27 δισ. Αν και πού θα τα βρει είναι μια άλλη ιστορία. Τόσα, όμως, θα χρειαστεί. Κι επειδή δεν θέλω να είμαι άδικος, δεν θα ισχυριστώ ότι στα χρόνια αυτά δεν θα έχει εισπραχθεί τίποτα. Κάποια έσοδα θα υπάρξουν. Να πούμε 5 ως 7 δισ.; Με τα άλλα 20 τι θα γίνει;

Η απάντηση έχει δύο εκδοχές. Διαλέγετε και παίρνετε όποια προτιμάτε. Η μία εκδοχή είναι ότι ελλείψει χρημάτων θα σταματήσουν τα μέτρα. Η άλλη είναι ότι θα βρεθούμε μ' ένα καινούργιο έλλειμμα της τάξης των 20 δισ. -άντε των 15- που φυσικά δεν ξέρω ποιος και γιατί θα μας τα δανείσει.

Αλλά κατά τα άλλα «δεν είναι παροχές» τα όσα εξήγγειλε, «είναι δεσμεύσεις». Και δεν βρέθηκε κανένας στοιχειωδώς σοβαρός στο κόμμα του να του υποδείξει ότι θα πρέπει να δεσμεύεται μόνο για όσο αντέχει η τσέπη του.

Να κλείσουν οι τηλεοράσεις

Το κράτος, ας το πούμε κράτος, επιδίδεται συστηματικά στην έρευνα, στη δημιουργία στατιστικής, στην αντιγραφή δεδομένων από προηγμένες χώρες που πέφτουν απάνω στο σώμα της χώρας πότε στενές, πότε φαρδιές, σαν να αγοράζει κανείς ρούχα από καλάθια για να ντυθεί.

Μία από αυτές τις πολύχρονες προσπάθειες της χώρας να εξευρωπαϊστεί ως προς τη μείωση των δαπανών παροχής υπηρεσιών είναι ο τομέας της υγείας.

Μοναδική μέριμνα των αρμοδίων δεν είναι η προστασία και η βελτίωση της υγείας των πολιτών, αλλά η ανάπτυξη της κάθε γραφειοκρατικής κουτοπονηριάς και ταχυδακτυλουργίας για το πώς να αποφύγουν τις δαπάνες της υγείας και όσο δεν το κατορθώνουν εντελώς, πώς να τις φορτώνουν στις πλάτες των ασφαλισμένων ασθενών. Μία λοιπόν από τις περίφημες αυτές στατιστικές είναι η ιλιγγιώδης κατανάλωση ψυχοφαρμάκων τα οποία έχουν ιδιαίτερα υψηλό κόστος.

Τι πρέπει εδώ να γίνει; Να καταργηθεί η χορήγηση φαρμάκων και να γίνει η χώρα ένα απέραντο ασυμμάζευτο φρενοκομείο «ελευθέρας βοσκής», δηλαδή χωρίς μαντρότοιχους και συρματοπλέγματα, ή να βρεθεί ένας τρόπος να μειωθούν οι νοσογόνοι παράγοντες που επιτείνουν τα προβλήματα της ψυχικής υγείας και σωματοποιούν το άγχος, το οποίο εκδηλώνεται με τις πλέον απροσδόκητες σωματικές ασθένειες που με τη σειρά τους δημιουργούν ολοένα μεγαλύτερη ανάγκη νοσηλείας και φαρμάκων;

Μπορεί να σκεφτεί κανείς πόσους ψυχοπαθείς δημιούργησε η αλλοπρόσαλλη συζήτηση και εφαρμογή του ΕΝΦΙΑ; Πώς να μη διαταραχθούν οι άνθρωποι όταν οι μεν μαθηματικές πράξεις δείχνουν σταθεροποίηση του εισοδήματος ενώ αυτοί παίρνουν κάθε μήνα και λιγότερα; Σε πόσους έφερε τη διπολική διαταραχή σε έξαρση η αρχαιολογική ανασκαφή της Αμφίπολης;

Πόσους ανθρώπους διαταράσσει καθημερινά η υπόσχεση ότι βγαίνουμε από το τούνελ της κρίσης, ότι βλέπουμε φως στο τούνελ, ενώ αυτό δεν είναι φως ημέρας που μπαίνει στο τούνελ αλλά φώτα ενός τρένου που έρχεται καταπάνω μας και εμείς βρισκόμαστε μέσα στο τούνελ;

Σε κάθε περίπτωση πρέπει να κλείσουν οι τηλεοράσεις για να πέσει κάθετα η φαρμακευτική δαπάνη που απαιτείται για πολλές και σημαντικές ευρωφάγες ασθένειες.

Προϋπόθεση ρεαλισμού

Οι πληροφορίες λένε ότι κυρίαρχη τάση στον ΣΥΡΙΖΑ είναι να αποφύγει ο ηγέτης του τις υπερβολές και τις μεγαλοστομίες στην εμφάνισή του στη Θεσσαλονίκη, έτσι ώστε να δοθεί η εντύπωση στην κοινή γνώμη ότι οι σχεδιασμοί του κινούνται πλέον σε ρεαλιστικά επίπεδα. Μακάρι να συνέβαινε και θα ήμουν ο πρώτος που θα το χειροκροτούσε. Για να μη σας πω ότι μέχρι και ψηφοφόρο του, που λέει ο λόγος, μπορεί και να με βλέπατε.

Αλλά όταν λέμε «μακριά από υπερβολές και μεγαλοστομίες», πρέπει να εννοούμε ότι αυτά που λέμε δεν αρκεί να δείχνουν ρεαλιστικά, πρέπει και να είναι. Για παράδειγμα, όταν υπόσχεσαι τις όποιες παροχές, ακόμη και τις μικρότερες, πρέπει παράλληλα να δηλώνεις και τον τρόπο με τον οποίο θα προέλθουν τα σχετικά κονδύλια. Κι όταν λες ότι στη σημερινή οικονομική πραγματικότητα θα αυξήσεις κατά 25% τον κατώτατο μισθό και δεν συνεκτιμάς τις παρενέργειες (κλείσιμο επιχειρήσεων, απολύσεις, «μαύρη εργασία»), τότε αιθεροβατείς.

Ποτέ και για κανέναν δεν ήταν πρόβλημα πού και πώς θα ξοδέψει λεφτά. Απόδειξη το δημοσιονομικό αδιέξοδο στο οποίο περιήλθαμε. Το πρόβλημα πάντα ήταν και είναι πού τα βρίσκεις τα λεφτά. Και οι τρόποι δεν είναι πολλοί. Ή τα δανείζεσαι ή τα βγάζεις με τη δουλειά σου. Αλλά τα δανεικά είναι κομμένα πια. Και άρα μένουν μόνο τα «άλλα».

Γι' αυτά, όμως, ποτέ δεν μας είπε, ούτε και δείχνει διατεθειμένος να μας πει κάτι. Ή μήπως γνωρίζει κανείς το αναπτυξιακό πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ και μόνο εγώ το αγνοώ; Ποιος, γιατί, με τι λεφτά και πού θα κάνει επενδύσεις; Εγώ το μόνο που ξέρω είναι ότι οι ξένοι επενδύουν -και πολύ σωστά- μόνο όταν και όπου ξέρουν ότι θα έχουν κέρδος, και ότι οι δικοί μας, πλην σπανίων εξαιρέσεων, δεν επενδύουν ποτέ.

Για να γυρίσουμε, λοιπόν, εκεί από όπου ξεκινήσαμε, το μυστικό για ρεαλιστικές εξαγγελίες δεν είναι αν τα όσα υποσχεθεί κάποιος θα είναι λίγα ή πολλά, λογικά ή παράλογα, αλλά αν ξέρει πού και με ποιον τρόπο θα βρει τα λεφτά που χρειάζονται. Χωρίς αυτήν την προϋπόθεση τίποτα δεν είναι ρεαλιστικό. Συνεννοηθήκαμε;

Απαράδεκτο φαινόμενο

Είναι βέβαιο ότι ο ΕΝΦΙΑ δεν περιλαμβάνεται στις ευτυχέστερες νομοθετικές πρωτοβουλίες της κυβέρνησης. Ανήκει, άλλωστε, όπως και πολλές άλλες, στις επιλογές που επέβαλε η δημοσιονομική πραγματικότητα της χώρας και είχαν πρωτίστως εισπρακτικό στόχο. Και είναι επίσης βέβαιο ότι και ο θόρυβος που προκλήθηκε ήταν δικαιολογημένος, αλλά και οι τροποποιήσεις που επήλθαν επιβεβλημένες. Ισως μάλιστα να έπρεπε να ήταν και περισσότερες.

Τίποτα, όμως, από τα παραπάνω δεν δικαιολογεί την τακτική την οποία ακολουθούν ορισμένοι -και όχι λίγοι- βουλευτές των δύο κομμάτων της συγκυβέρνησης, οι οποίοι απροκάλυπτα θέτουν πέρα και πάνω από καθετί άλλο την εξυπηρέτηση προσωπικών σκοπιμοτήτων, επιδιώκοντας να βελτιώσουν το φιλολαϊκό τους προφίλ.

Και σε άλλα νομοσχέδια ανάλογου περιεχομένου είχε παρατηρηθεί, αλλά ειδικά στην περίπτωση του ΕΝΦΙΑ το φαινόμενο προσέλαβε μέχρι και ανεξέλεγκτες διαστάσεις, μια και απροκάλυπτα εκδηλώθηκαν πρωτοβουλίες υπέρ και της ολοκληρωτικής ακόμη απαλλαγής ορισμένων πληθυσμιακών ομάδων από την όποια φορολογική επιβάρυνση.

Τώρα, με αφορμή τον ΕΝΦΙΑ, προστίθεται και ένα άλλο, ακόμη πιο απαράδεκτο φαινόμενο. Να απειλούν ότι θα καταψηφίσουν την τροποποιημένη μορφή του ΕΝΦΙΑ βουλευτές οι οποίοι έχουν ήδη υπερψηφίσει την αρχική του και ασύγκριτα πιο επιβαρυντική για τους θιγόμενους εκδοχή του.

Εξυπακούεται ότι η φορολογική ελάφρυνση θα πρέπει να αποτελέσει από δω και πέρα βασικό στόχο της κυβέρνησης. Αλλά με συντονισμένο και προγραμματισμένο τρόπο και όχι με κίνητρο το πολιτικό όφελος του ενός ή του άλλου βουλευτή και ιδιαίτερα εκείνων που αδίστακτα μεταβάλλουν άποψη από τη μια μέρα στην άλλη, αν κρίνουν ότι τους εξυπηρετεί προσωπικά.

Αλλωστε, αν φτάσαμε στα αδιέξοδα της κρίσης, το οφείλουμε σε μεγάλο βαθμό σε τέτοιου είδους μικροπολιτικές και ιδιοτελείς πρακτικές του πολιτικού μας προσωπικού.

Αυτοί τώρα δικαιώνονται.

Δεν μπορείς να υπόσχεσαι ότι θα επαναφέρεις στις θέσεις τους όσους δημόσιους υπαλλήλους  απολύθηκαν , ότι θα επιστρέψεις την 13η και 14η σύνταξη στους συνταξιούχους, και ότι θα πάψεις να πληρώνεις τις δανειακές υποχρεώσεις της χώρας εάν οι Ευρωπαίοι δεν κουρέψουν το μεγαλύτερο μέρος του χρέους σου και στο τέλος να μην κάνεις τίποτα από αυτά γιατί δεν θα έχεις τα χρήματα ή τις εναλλακτικές στρατηγικές στήριξης της χώρας για να πραγματοποιήσεις της υποσχέσεις σου.

         
Αρα ήταν επωφελές για τον  κ. Τσίπρα - πριν μιλήσει στη ΔΕΘ το επόμενο Σαββατοκύριακο -να πάρει από πρώτο χέρι  μια γεύση του τι λένε ο Μόντι , ο Μπαρόζο ,ο Τρισέ, ο Ρουμπινί ,ο Αλμούνια και όλοι οι άλλοι της ευρωπαϊκής νομενκλατούρας που μετείχαν στην συνάντηση της Λίμνης Κόμο . Μπορεί τώρα με μεγαλύτερη κατανόηση των προβλημάτων να ζυγίσει πολιτικά των όσων κατά καιρούς έχει υποσχεθεί το κόμμα για  να αποφασίσει ποιες από τις υποσχέσεις αυτές θα επαναλάβει και ποιες θα ξεχάσει στην ομιλία του στη Θεσσαλονίκη.

          
Τέλος ήταν σημαντικό και για τις σχέσεις της χώρας το ότι είδαν τον αρχηγό της αξιωματικής αντιπολίτευσης της Ελλάδας να βγαίνει από το κομματικό του καβούκι και να μετέχει σε ένα διεθνές φόρουμ. Αλλωστε ,όπως είναι γνωστό, η Ευρώπη είναι δύναμη ενσωμάτωσης. Υπήρξαν πολλοί στις Βρυξέλλες που είχαν δει εγκαίρως ότι ο κ.Τσίπρας θέλει το χρόνο του για ενσωματωθεί στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι.  Αυτοί τώρα δικαιώνονται... ​

Οι ειλημμένες δεσμεύσεις

Ας πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Με τους εταίρους και δανειστές μας υπάρχει μια συμφωνία βάσει της οποίας εφαρμόζουμε μια σειρά από μέτρα για να εξυγιάνουμε την οικονομία μας. Αν τα μέτρα δεν αποδώσουν τους προβλεπόμενους στόχους, τότε παίρνουμε κι άλλα, ακόμη πιο σκληρά. Επανειλημμένα έχει συμβεί, άλλωστε.

Η συμφωνία, όμως, προβλέπει και το αντίθετο. Προβλέπει πως αν η απόδοση των μέτρων υπερβεί τους στόχους που έχουν τεθεί, τότε η κυβέρνηση έχει το δικαίωμα να προβεί σε ελαφρύνσεις ή σε παροχές. Κάτι δηλαδή που θα έπρεπε να ίσχυε από πέρυσι, μια και φτάσαμε στο πρωτογενές πλεόνασμα έναν χρόνο νωρίτερα απ' όσο προέβλεπε η συμφωνία. 'Η δεν είναι έτσι;

Και δεν είναι μόνο αυτή η παράμετρος που θα πρέπει να ισχύσει στη διαπραγμάτευση την οποία κάνει η κυβέρνηση. Εκείνη η έκτακτη εισφορά αλληλεγγύης, για την οποία τόση κουβέντα γίνεται, επιβλήθηκε για να ισχύσει έως το τέλος του 2014. Κι αυτό δεν το αποφασίσαμε μονομερώς. Από κοινού με την τρόικα ορίστηκε η διάρκειά της. Γιατί να παραταθεί, όπως επιμένουν οι τροϊκανοί, αφού πάμε όλο και καλύτερα;

Δεν ξέρω πώς κρίνουν τις απορίες αυτές οι κυβερνώντες, καθώς και οι τροϊκανοί συνομιλητές τους, αλλά για τον απλό πολίτη, που υποβάλλεται υποχρεωτικά σε θυσίες οι οποίες υπερβαίνουν τις αντοχές του, είναι βασικής σημασίας. Νιώθει ότι τον κοροϊδεύουν. Και η μία πλευρά αλλά και η άλλη. Οτι δεν τηρούν αυτά που λένε.

Απέναντι σ' αυτό το πρόβλημα είναι αυτήν τη στιγμή η κυβέρνηση. Δεν κρίνεται η μία ή η άλλη παροχή και αν και σε ποιον βαθμό θα υπάρξει. Εκείνο που πρωτίστως κρίνεται είναι η αξιοπιστία των κυβερνώντων. Διακήρυξαν με τον επισημότερο τρόπο κάποιες αποφάσεις τους και τώρα οφείλουν να αποδείξουν ότι αυτά που είπαν τα εννοούσαν.

Να ένας ακόμη μονόδρομος σ' αυτή την πεντάχρονη μνημονιακή περίοδο. Και ο κρισιμότερος ίσως απ' όσους έχουν διανύσει έως τώρα οι μνημονιακές κυβερνήσεις. Γιατί από την τήρηση των δεσμεύσεων που έδωσε ίσως να κριθεί όχι μόνο η τύχη του Σαμαρά και του Βενιζέλου, αλλά και η τύχη μιας προσπάθειας που τείνει να ολοκληρωθεί και θα ήταν ολέθριο λάθος αν ξαφνικά ακυρωνόταν.