Τετάρτη 29 Απριλίου 2015

Πόσο δύσκολο είναι να γίνει στην πραγματικότητα η στροφή από την κυβέρνηση .

Πόσο δύσκολο είναι να γίνει στην πραγματικότητα η στροφή από την κυβέρνηση πήραμε από την απόπειρα του Τσίπρα να δικαιολογήσει τον ελιγμό, έστω και ως ενδεχόμενο. Η αναφορά του πρωθυπουργού σε παραπλάνηση της κυβέρνησης εκ μέρους των εταίρων-δανειστών, προφανώς έγινε για να εκτιμηθεί από το εσωτερικό ακροατήριο του ΣΥΡΙΖΑ. Η κυβέρνηση, είπε, είχε συμφωνήσει προφορικά για τη χρηματοδότηση της κυβέρνησης εφόσον υπήρχε συμφωνία στις 20 Φεβρουαρίου, αλλά οι εταίροι δεν τήρησαν τον λόγο τους. Μέχρι το μεσημέρι της επομένης ημέρας η τρίχα είχε γίνει τριχιά, καθώς τη σκυτάλη είχε πάρει ο Βαρουφάκης, που είπε (περιέργως για τα υψηλά standards του ανδρός, το είπε αλβανιστί...) ότι οι εταίροι δεν έχουν «μπέσα».
* Το απόγευμα πια η καταγγελία ήταν η πρώτη είδηση στα ΜΜΕ. Σε κάθε περίπτωση, είτε ήταν σκόπιμη η κλιμάκωση είτε όχι, το αποτέλεσμά της είναι το ίδιο: δυσκολεύει τη συμφωνία με τους εταίρους, που υποτίθεται ότι επιδιώκει ο Τσίπρας.

Οσο δύσκολο είναι να επιτευχθεί συμφωνία μέσα σε πνεύμα αμοιβαίας δυσπιστίας και σοβαρών αιτιάσεων ηθικού χαρακτήρα τόσο δύσκολη είναι και η διέξοδος του δημοψηφίσματος, που φαίνεται ότι προκρίνει ο Τσίπρας. «Εχει λάβει», είπε, «εντολή λύσης μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο». Εφόσον αυτό που θα προκύψει δεν θα είναι η λύση που γεννήθηκε από τον γάμο του λαϊκισμού και της φαντασίας, «θα αποφασίσει ο λαός». Ομως τα δεδομένα με τα οποία παρουσιάζει το δίλημμα ο πρωθυπουργός δεν ευσταθούν. Ποτέ δεν υπήρχε λύση μέσα στο ευρωπαϊκό πλαίσιο, όπως ο ίδιος την πίστεψε και την πούλησε στους ψηφοφόρους του: ήταν, είναι και θα είναι των αδυνάτων αδύνατο να δεχθούν οι εταίροι μας ότι εμείς θα καθόμαστε να διαβουλευόμαστε γενικώς και αορίστως περί το πρόβλημα, ενώ οι εταίροι θα καλύπτουν τις τρύπες της αξιοπρέπειάς μας με ρευστό. Η Ευρώπη λειτουργεί βάσει κανόνων, των οποίων η τήρηση ή μη, κατά κάποιο τρόπο, συμψηφίζεται. Πλήρης ανατροπή των κανόνων, όμως, ώστε η Ευρώπη να λειτουργεί βάσει του διαχωρισμού των ξύπνιων και των κορόιδων είναι απολύτως εκτός πραγματικότητας.

Τρίτη 28 Απριλίου 2015

Τρέχουν την υστάτη ώρα να αλλάξουν τα δεδομένα μήπως και προλάβουν την επερχόμενη καταστροφή.

Σκηνές θερινής επιθεώρησης ζει ο τόπος με τις επινοήσεις της κυβέρνησης που ανακαλύπτει αιφνιδίως ότι πάει στα... βράχια, καθώς έχει υπονομεύσει τον εαυτό της και τη χώρα. Τρέχουν την υστάτη ώρα να αλλάξουν τα δεδομένα μήπως και προλάβουν την επερχόμενη καταστροφή. Ο μύθος της σκληρής διαπραγμάτευσης κατέρρευσε μαζί με τα κωμικά του κ. Γ. Βαρουφάκη και ορισμένων ακόμη υπουργών και κυβερνητικών στελεχών που έφεραν τον τόπο σε οριακό σημείο. Τα όσα εξελίχθηκαν στη Ρίγα της Λετονίας απλώς αποκάλυψαν με έναν εξευτελιστικό τρόπο ότι η κοροϊδία και τα παίγνια έχουν κόστος και πρωτίστως δεν μπορούν να κρατήσουν για πολύ.
Το ουσιώδες όμως δεν είναι οι γραφικότητες του κ. Βαρουφάκη, ο ναρκισσισμός του οποίου τον έχει εκθέσει ανεπανόρθωτα, αλλά η έλλειψη στρατηγικής και σχεδίου από την κυβέρνηση για το πού και πώς θέλει να πάει. Τα γεγονότα των τελευταίων ημερών δείχνουν ότι υπάρχει μια κάποια στροφή από τον πρωθυπουργό κ. Αλέξη Τσίπρα, ο οποίος προφανώς κατανόησε ότι πάει στον γκρεμό και κάνει μια κίνηση από ένστικτο αυτοσυντήρησης. Ενδεχομένως οι συνομιλίες με τη Γερμανίδα καγκελάριο Ανγκελα Μέρκελ ήταν καθοριστικές γι' αυτή την αλλαγή πλεύσης.
Ουδείς είναι σε θέση να ισχυριστεί ότι αυτή η ανατροπή θα έχει συνέχεια και συνέπεια ώστε να ολοκληρωθεί με επιτυχία μια συμφωνία που θα μας βγάλει από τη διακεκαυμένη ζώνη. Το ζητούμενο βεβαίως είναι αν ο διεκδικούμενος συμβιβασμός μπορεί να επιτευχθεί τώρα που χρόνος έχει τελειώσει και μετρά αντίστροφα πριν από τη μεγάλη έκρηξη, που δεν θα αφήσει τίποτε όρθιο.
Σε ένα δεύτερο αλλά εξίσου σοβαρό επίπεδο το μεγάλο ερώτημα είναι αν η κυβέρνηση που σπατάλησε τόσο άσκοπα το πολιτικό της κεφάλαιο έχει τώρα αποθέματα να περάσει από τη Βουλή αντιδημοφιλή μέτρα και ρυθμίσεις που έρχονται σε ευθεία αντίθεση με τον λαϊκισμό του ΣΥΡΙΖΑ. Οι εσωτερικές αντιφάσεις της κυβερνητικής πλειοψηφίας πολύ δύσκολα πια θα ξεπεραστούν ώστε να βρεθεί κοινός τόπος για έναν οδυνηρό συμβιβασμό με μειώσεις σε συντάξεις και άλλες παροχές, στις οποίες επιμένουν ακόμη συγκεκριμένοι υπουργοί και απειλούν ευθέως την ηγεσία τους. Η λύση του δράματος δεν επιδέχεται ωραιοποιήσεις και άλλες σκόπιμες ασάφειες. Αντιθέτως απαιτεί τόλμη και ρεαλισμό χωρίς καθυστερήσεις και ελιγμούς.

Δευτέρα 27 Απριλίου 2015

Οι κραυγαλέες αντιφάσεις της κυβέρνησης

Οι κραυγαλέες αντιφάσεις της κυβέρνησης
Λέει η κυβέρνηση ότι δεν θα δεχτεί υφεσιακά μέτρα. Υπάρχει, όμως, σκληρότερη ύφεση από αυτήν που δημιουργεί η αβεβαιότητα σχετικά με τη διαπραγμάτευση και τη συμφωνία με τους εταίρους; Η πραγματική οικονομία και οι τράπεζες στεγνώνουν, οι επενδύσεις παγώνουν, η ανασφάλεια επιχειρηματιών και εργαζομένων κορυφώνεται. Την ελπίδα για ανάκαμψη έχει διαδεχτεί ο φόβος της πτώχευσης. Αν αυτά δεν είναι ύφεση, τότε τι είναι;
Λέει η κυβέρνηση ότι υπηρετεί την υπερηφάνεια, την αξιοπρέπεια και την ανεξαρτησία του ελληνικού λαού και της ελληνικής Δημοκρατίας. Πόσο αξιοπρεπής, υπερήφανος και ανεξάρτητος, όμως, είναι κάποιος που δεν μπορεί να τα βγάλει πέρα μόνος του και ζητά χρήματα δεξιά και αριστερά; Ασφαλώς καθόλου.
Λέει η κυβέρνηση ότι θα αναβαθμίσει την παιδεία και σχεδιάζει συγχρόνως να καταργήσει τα πρότυπα σχολεία, να επαναφέρει τους αιώνιους φοιτητές και να αναδιατυπώσει το άσυλο, ώστε να ανοίξει πάλι ο δρόμος για τις καταλήψεις και τους βανδαλισμούς. Πρόκειται για αναβάθμιση ή για κατάπτωση; Μάλλον το δεύτερο.
Λέει η κυβέρνηση ότι θα εκσυγχρονίσει το παραγωγικό μοντέλο της χώρας, ενώ αναστέλλει επενδύσεις που έχουν κριθεί επανειλημμένα καθ' όλα νόμιμες από τα ανώτατα δικαστήρια, διαβεβαιώνοντας μάλιστα τους εργαζομένους ότι δεν θα χάσουν τη δουλειά τους. Διερωτάται κανείς πώς. Προσλαμβάνοντάς τους στο Δημόσιο, όπως ετοιμάζεται να κάνει με χιλιάδες άλλους;
Λέει η κυβέρνηση ότι ενεργεί με βάση τη δημοκρατική νομιμότητα. Πώς; Με την κατάργηση των φυλακών υψίστης ασφαλείας, με ευεργετικές διατάξεις για τρομοκράτες και κουκουλοφόρους, ιδίως εκείνους που συμφωνούν μαζί της για την προστασία του περιβάλλοντος στις Σκουριές, με τους χιλιάδες μετανάστες που εγκαταλείπει απροστάτευτους στο κέντρο της Αθήνας; Πρόκειται για τήρηση της δημοκρατικής νομιμότητας ή για ανοχή της ανομίας και της παραβατικότητας;
Λέει η κυβέρνηση ότι δεν θα υπογράψει το πρόγραμμα της κυβέρνησης Σαμαρά - Βενιζέλου. Ξεχνά, όμως, ότι έχει υπογράψει τη συμφωνία της 20ής Φεβρουαρίου που, παρά την πολυδιαφημισμένη δημιουργική της ασάφεια, περιέχει σαφέστατες παρεμφερείς, αν όχι πανομοιότυπες δεσμεύσεις. Αυτές οφείλει να τηρήσει. Εκτός αν, όπως ο κ. Χρυσοχοΐδης, οι υπουργοί της δεν πρόλαβαν να τη διαβάσουν, πράγμα πολύ πιθανό για τη μεγάλη πλειοψηφία της Κοινοβουλευτικής Ομάδας του ΣΥΡΙΖΑ και των ΑΝΕΛ, που απαλλάχτηκαν και από το δυσάρεστο καθήκον να την ψηφίσουν.
Λέει η κυβέρνηση ότι δεσμεύεται από τους κανόνες της ΕΕ και της Ευρωζώνης και διαμηνύει συγχρόνως ότι δεν θα υποκύψει στους εκβιασμούς των δανειστών. Ξεχνά, όμως, ότι οι απαιτήσεις των εταίρων μας βασίζονται ακριβώς στους κανόνες αυτούς τους οποίους τήρησαν πριν από μας οι Ιρλανδοί και οι Πορτογάλοι και τηρούν τώρα οι αδελφοί μας Κύπριοι με θεαματικά θετικά αποτελέσματα.
Η κυβέρνηση μοιάζει δεσμευμένη από την προεκλογική ρητορική της, στην οποία έχει εγκλωβιστεί και μεγάλο τμήμα του ελληνικού λαού. Βοήθησαν σε αυτό και οι προηγούμενες κυβερνήσεις, που άλλοτε εφάρμοζαν τα μνημόνια άθελά τους και άλλοτε τα έσκιζαν ημέρα με την ημέρα και σελίδα σελίδα.
Υπό τις συνθήκες αυτές θα θέλαμε, αλλά ειλικρινά δεν μπορούμε να είμαστε ούτε καν συγκρατημένα αισιόδοξοι για το εγγύς μέλλον μας. Μακάρι να διαψευστούμε.

Κυριακή 26 Απριλίου 2015

Μια χώρα βυθισμένη στην κρίση και αποκλεισμένη από τις χρηματαγορές .

Μια κυβέρνηση «κοινωνικής σωτηρίας», σε μια χώρα, βυθισμένη στην κρίση και αποκλεισμένη από τις χρηματαγορές, να αντέχει επί τρεις μήνες στην πολιορκία της νέας ευρωπαϊκής χρηματοπιστωτικής ιεράς συμμαχίας. Στέκεται όρθια απέναντι στον στυγνό και ανήθικο χρηματοδοτικό εκβιασμό. Παρά το γεγονός ότι ξεκίνησε και συνεχίζει να πορεύεται σε ναρκοθετημένη περιοχή εν μέσω, μάλιστα, ακατάπαυστων καταιγιστικών πυρών. Τόσο έξωθεν όσο και έσωθεν από κόμματα και δυνάμεις που υπάρχουν και δρουν αποκλειστικά σχεδόν ως αντικυβέρνηση.
Μια χώρα η οποία από επαίτης χρηματικών δόσεων και υπό νεοαποικιακό καθεστώς αποκτά ιδιότητες που την καθιστούν παράγοντα με θετικό πρόσημο στις ευρωπαϊκές διαδικασίες. Να επιχειρεί ρηγματώσεις στο νεοφιλελεύθερο ευρωτείχος, με όπλο ότι οι άνθρωποι προηγούνται των αγοραίων δεικτών.
Η κυβέρνηση, παρά την απειρία, τα λάθη και τις αδυναμίες της, έχει κατορθώσει ως τώρα να μείνει σταθερή στις βασικές δεσμεύσεις της, στηριγμένη από την πλειονότητα των πολιτών και παρά τον ά-λογο πόλεμο από μια κοινοβουλευτική «αντιπολίτευση του τίποτα». Με την έννοια ότι για τα μείζονα οικονομικά δεν προβάλλει παρά μόνο ως συνέχεια της προηγούμενης καταστροφικής πολιτικής. Ενώ για τα εσωτερικά ζητήματα επενδύει καιροσκοπικά τα πάντα στον φόβο, όπως και προεκλογικά. Τόσο με την οικονομική τρομοκρατία όσο και με τα φαντάσματα της ακυβερνησίας.
Την αφωνία της απέναντι στις κόκκινες γραμμές που θέτει ρητά και δημοσίως η κυβέρνηση, καλώντας να πάρει ξεκάθαρη θέση, αντικαθιστά με δημαγωγικές κραυγές και θεατρινισμούς για τον «νόμο και την τάξη». Καταγγέλλοντας την ίδια στιγμή τον κυβερνητικό αυταρχισμό!
Τα όσα διαδραματίζονται τα τελευταία εικοσιτετράωρα στη Βουλή, με τη μεθοδευμένη όξυνση, είναι εξόχως αποκαλυπτικά για την ποιότητα και τις στοχεύσεις της αξιωματικής, κυρίως, αντιπολίτευσης. Αφορμή αποτελούν συγκεκριμένα νομοθετήματα (φυλακές, ταμειακά αποθέματα κ.ά.). Η ουσία είναι ότι πιέζει με όλα τα μέσα, ώστε να παραδοθεί η χώρα για να δικαιωθεί ή ίδια. Πλήρης σύμπτωση πολιτικών στόχων με τους δανειστές...

Σάββατο 25 Απριλίου 2015

Η κοινωνία, όμως, είναι σε αναμόχλευση.

Μια ολόκληρη κοινωνία, σε διάφορες στάθμες ανοχής, υπομονής και κατανόησης, παρακολουθεί την πορεία του πρωθυπουργού προς την ενηλικίωση. Είναι μια αναγκαστική περίοδος, εξαιρετικά επιζήμια ως προς τα άμεσα οφέλη της χώρας, αλλά ενδεχομένως χρήσιμη, αν θελήσει να δει κανείς τον μελλοντικό μετασχηματισμό της κοινωνίας.

Εάν ο κ. Αλ. Τσίπρας εννοεί ότι θέλει να προβιβαστεί στο κλαμπ των ενηλίκων της Ευρώπης και να καλύψει το αβαθές της κοινωνικής και πολιτικής εμπειρίας του, με μεγάλες ταχύτητες πριν βυθιστεί και άλλο η χώρα, τότε θα πρέπει να ανανεώσει τους εσωτερικούς συνομιλητές του. Ο μεγάλος κίνδυνος, όμως, είναι να μην το εννοεί, αλλά να επιδιώκει τις εντυπώσεις ή να το εννοεί, μεν, αλλά με λανθασμένη ανάγνωση του περιβάλλοντος.

Η κοινωνία, όμως, είναι σε αναμόχλευση. Οπως στη δεκαετία του 1980 είδαμε ισχυρές ανακατατάξεις στην κοινωνική κλίμακα, έτσι και τώρα παρατηρούμε μεταβολή της παραδοσιακής πυραμίδας. Μόνο, που τότε, στα πρώτα χρόνια του ΠΑΣΟΚ, υπήρχαν ισχυρά κίνητρα μέσω νέων προνομίων για ταχύτατη κοινωνική κινητικότητα. Σήμερα, υπάρχει μια αργή αλλά σταθερή διαδικασία μεταβολής των όρων εξαστισμού. Μεγάλα τμήματα της κοινωνίας όχι μόνο κινήθηκαν πτωτικά αλλά αυτοβούλως, πλέον, αυτοπροσδιορίζονται με πιο προλεταριακούς όρους, συγκροτώντας για πρώτη φορά μια συμπαγή, όσο και ετερόκλητη, τάξη μετακινούμενων αστών που αναζητούν να στεγαστούν ιδεολογικά.

Αυτή η κρίσιμη μάζα, που έδωσε και τη νίκη στον ΣΥΡΙΖΑ, είναι σε διαρκή – εσωτερική– κινητικότητα. Εξ ορισμού, τα στρώματα που μετακινούνται με μεγάλες ταχύτητες (όπως και στη μεγάλη διαδικασία εξαστισμού πριν από 30 χρόνια επί ΠΑΣΟΚ) χαρακτηρίζονται από συντηρητισμό που καλύπτεται επιδερμικά από άγνοια των κανόνων. Είναι η σφραγίδα της ελληνικής κοινωνίας από το 1980 και μετά. Αν ο πρωθυπουργός κινηθεί προς τη συγκρότηση ενός νέου κύματος εξαστισμού, στεγάζοντας τους νέους προλετάριους, τους ιδεολόγους αριστερούς και την απολιτίκ ελίτ που πάντα προσκολλάται σε κάθε εξουσία, τότε θα έχουμε μια νέα, σημαντική σε εύρος, επανασύνθεση της κοινωνικής κλίμακας. Θα πρέπει να περιμένουμε, για μια ακόμη φορά, να περάσει και αυτή η κοινωνική φουρνιά όλες τις παιδικές και εφηβικές ασθένειες. Μαζί με τον πρωθυπουργό.

Παρασκευή 24 Απριλίου 2015

Το δίλημμα του Τσίπρα

Το δίλημμα του Τσίπρα
Η ασάφεια είναι βασική παθογένεια της εγχώριας πολιτικής. Οι καθαρές θέσεις συνήθως δεν υιοθετούνται διότι δεσμεύουν, αλλά και γιατί αποτυπώνουν με ενάργεια τις επιδιώξεις και τους προσανατολισμούς. Αντίθετα, με τις αοριστολογίες και τις αμφισημίες θεωρείται πιο εύκολος ο συγκερασμός αντιτιθέμενων απόψεων. Η πρακτική αυτή είναι συνήθης γιατί χρησιμεύει στην καλλιέργεια προσδοκιών και στην αλίευση δυνάμεων. Ωστόσο, η ασάφεια επιφέρει μόνο πρόσκαιρα κέρδη. Σε καμία περίπτωση δεν θεμελιώνει πολιτική κυριαρχία.
Και το κυριότερο, οδηγεί σε αδιέξοδα. Απότοκος της «δημιουργικής ασάφειας» -όπως χαρακτηρίζει την επιλογή της η κυβέρνηση- είναι η δυστοκία της να συμφωνήσει με τους εταίρους και δανειστές. Προφανώς, αντιλαμβανόμενη ότι οι προεκλογικές διακηρύξεις του ΣΥΡΙΖΑ συγκρούονται με τη σκληρή πραγματικότητα, καταφεύγει σε τακτικισμούς και αλληλοσυγκρουόμενες προσεγγίσεις, πέφτοντας σε αντιφάσεις. Στην ουσία μοιάζει να θέλει να τετραγωνίσει τον κύκλο, με αποτέλεσμα τη δημιουργία πλήρους σύγχυσης. Ο τρόπος που διαχειρίζεται τις εκκρεμότητες αλλά και τα φλέγοντα οικονομικά προβλήματα κάθε άλλο παρά δημιουργικός είναι. Με τη διφυΐα της ενισχύει περαιτέρω το αρνητικό κλίμα στην Ευρώπη, δυσχεραίνοντας τη θέση της.
Με το βλέμμα στραμμένο στο εσωτερικό ακροατήριο, υποκαθιστά την πολιτική με την επικοινωνία. Χρησιμοποιεί την άσφαιρη απειλή της ρήξης ως διαπραγματευτικό όπλο, δημιουργώντας εύλογα ερωτηματικά ως προς τις τελικές της επιδιώξεις. Εμφανίζεται ανένδοτη στις «κόκκινες γραμμές» της την ίδια στιγμή που επικαλείται την ανάγκη έντιμου συμβιβασμού. Η προσπάθεια του Αλ. Τσίπρα να ισορροπήσει σε τεντωμένο σκοινί καθίσταται επικίνδυνη και για τον ίδιο και για τη χώρα. Στην πολιτική, η μεθόριος είναι ναρκοθετημένη περιοχή. Ο πρωθυπουργός καλείται να επισφραγίσει την ευρωπαϊκή προοπτική της χώρας, ζητώντας στήριξη από το κόμμα του στο οποίο οι ευρωπαϊστές συνιστούν μειοψηφία. Το παράδοξο αυτό δυσχεραίνει τις κινήσεις του, τον παγιδεύει στην ασάφεια, σωρεύοντας αδιέξοδα. Το δίλημμα, όμως, δεν μπορεί να παρακαμφθεί. Οι αποφάσεις σίγουρα θα είναι δύσκολες και επώδυνες. Ωστόσο, επιδεικνύοντας τόλμη και αποφασιστικότητα, δεν θα ενισχύσει μόνο την ηγετικότητά του, αλλά θα ξεμπλοκάρει και τη χώρα. Αλλωστε, η Ιστορία τελικά δεν θα σταθεί στις συνιστώσες και στο αλαλούμ τους, αλλά στον ίδιο προσωπικά.

Πέμπτη 23 Απριλίου 2015

Κρίσιμο, αν όχι και καθοριστικό, είναι το 48ωρο που ήδη διανύουμε.

Κρίσιμο, αν όχι και καθοριστικό, είναι το 48ωρο που ήδη διανύουμε. Τουλάχιστον έτσι το βλέπει η κυβέρνηση, κρίνοντας και από την προγραμματισμένη συνάντηση του πρωθυπουργού με τη Γερμανίδα καγκελάριο, αλλά και τις φερόμενες ως πιθανές με τον Ολάντ και τον Γιούνκερ. Στόχος της είναι να επιτύχει, αν είναι δυνατό, τον επιδιωκόμενο «έντιμο συμβιβασμό» μέχρι το τέλος του Απρίλη.
Οπωσδήποτε δεν είναι εύκολο όσο οι απαραίτητες συγκλίσεις δεν επιτυγχάνονται και όσο οι ελπίδες επενδύονται κυρίως στην εξεύρεση πολιτικής λύσης. Οι μέχρι τώρα προσπάθειες δείχνουν ότι εκείνο που κυρίως θα καθορίσει τη στάση των εταίρων και δανειστών μας είναι η αξιοπιστία του μεταρρυθμιστικού προγράμματος που έχουμε δεσμευτεί να παρουσιάσουμε και αναμένουν να δουν.
Αλλά τα χρονικά περιθώρια στενεύουν και η κυβέρνηση οφείλει να το συνεκτιμήσει και ανάλογα να πάρει τις αποφάσεις της και να σχεδιάσει τις κινήσεις της. Η παράταση της εκκρεμότητας προσθέτει καθημερινά νέα προβλήματα στην ήδη πολύπαθη οικονομία της χώρας. Η προσφυγή ακόμη και στα αποθεματικά των ελεγχόμενων από το Δημόσιο φορέων σημαίνει ότι φτάσαμε πλέον στο σημείο «να τρώμε τις σάρκες μας», προκειμένου να φανούμε συνεπείς στις υποχρεώσεις μας και ν' αποφύγουμε κάποιο ενδεχόμενο ατύχημα.
Σωστά η κυβέρνηση θεωρεί ότι η υπό εξέλιξη διαπραγμάτευση δεν έχει να κάνει μόνο με την ολοκλήρωση του δανειακού προγράμματος, αλλά αποτελεί και ένα πρώτο και σημαντικό βήμα για τη νέα φάση της προσπάθειας στην οποία πρέπει να εισέλθει η χώρα επιδιώκοντας την παραγωγική της ανασυγκρότηση.
Οσο, όμως, η έναρξη αυτής της φάσης καθυστερεί, τόσο δυσχερέστερη θα είναι η επιτυχής εξέλιξή της και τόσο μεγαλύτερο το κόστος που τελικά θα καταβάλουμε και ως λαός και ως χώρα.