ΠΑΝΤΕΛΗΣ ΜΠΟΥΚΑΛΑΣ

«Γεια σου, Ελλάντα»

ΠΟΛΙΤΙΚΗ 12:32

ΕΤΙΚΕΤΕΣ:ΣTAΣEIΣ

Είναι τόσο κλονισμένη άραγε η εθνική μας αυτοπεποίθηση που για να στυλωθεί έχει ανάγκη ν’ ακούσει διάσημους ξένους -του μουσικού, του αθλητικού ή του πολιτικού θεάματος- να συλλαβίζουν αντί χαιρετισμού πέντε ή και δεκαπέντε ελληνικές λέξεις; Είναι τόσο δυνατά αναβολικά το «Ευκαριστώ, Ελληνες» και το «Γεια σου, Ελλάντα»; Και είναι τόσο πληγωμένη η αυτοεκτίμηση και η περηφάνια μας που για να συνέλθουν κάπως χρειάζεται να δούμε την ελληνική σημαία να περιτυλίγει το σώμα μιας ξακουστής τραγουδίστριας, η οποία ταυτίζει τη σκηνική παρουσία της, αν όχι την ίδια την καλλιτεχνική της υπόσταση, με τη γύμνια της και την καλά σχεδιασμένη επίδειξή της;

Φαίνεται πως είναι. Οχι για όλο τον πληθυσμό βέβαια, αλλά για μια μερίδα του. Ενα πολύ μεγάλο κοινωνικό τμήμα («οπισθοδρομικό» θα το αποκαλούσαν οι λαϊφστυλίστες και οι ομοϊδεάτες τους) είναι, ευτυχώς, «βαθιά νυχτωμένο»: Δεν ξέρει τίποτα για τη λέιντι Γκάγκα, ξέρει κάτι ελάχιστα για τη λαίδη Αντζελα, από τα ράδια και τα πανηγύρια, και θυμάται επίσης κάτι λίγα για τη λέιντι Ντι, την επαρχιακή μας «Νταγιάνα». Δεν θα πάει λοιπόν από το πρωί στην Καλογρέζα, για να εξασφαλίσει τη θέση που θα του επιτρέψει όχι ν’ ακούει καλύτερα την άδουσα αλλά να τη βλέπει. Και δεν θα ουρλιάξει από ευτυχία και περηφάνια ακούγοντας την καλλιτέχνιδα να λέει (αυθόρμητα ή με μια σκηνοθετημένη δημαγωγική διάθεση που την περιφέρει από χώρα σε χώρα) πως η Ελλάδα θα αντέξει, όπως άντεξε ο Παρθενώνας. Δεν θα βγάλει σέλφι στο Καλλιπλάστικο ή Καλατράβειο για να ενημερώσει πάραυτα συγγενείς και φίλους ότι συναριθμείται στους τυχερούς και εκλεκτούς: σ’ αυτούς που «ήταν εκεί», αυτόπτες μάρτυρες, που κάποια στιγμή, δεν μπορεί, θα ζητήσουν τη γνώμη τους και τα φιλοπερίεργα κανάλια. Ούτε θα χάσει έπειτα ώρες επί ωρών στο Ιντερνετ, μαχόμενος υπέρ λαίδης, με αντιπάλους τους χλευαστές της.

Υποθέτω πως, ακόμα κι αν βρισκόμαστε σε μηδενιστική φάση και απαξιώνουμε τα πάντα με συνοπτικές διαδικασίες, έχουμε ή μπορούμε να βρούμε σοβαρότερους λόγους από τα δοξαστικά οποιασδήποτε διάσημης λαίδης για να εκτιμούμε τον τόπο μας και να τον πονούμε. Οχι για να ξαναπιάσουμε τα γνωστά τροπάρια, πως είναι ο ομορφότερος του κόσμου και τα συναφή αποκοιμιστικά, αλλά για να μην τον μεταχειριζόμαστε απλώς σαν υποδοχέα των πάσης φύσεως απορριμμάτων μας. Για να νιώθουμε κομμάτι του, και όχι άπληστος χρήστης του ή εξωτερικός παρατηρητής του.

Να νιώθουμε δηλαδή πως η μοίρα του, η ώς τώρα πορεία του και αυτή που του μέλλεται, εξαρτήθηκε και εξαρτάται και από μας. Από τον καθέναν προσωπικά, μικρόν ή μεγάλο. Λιγουλάκι; Σε μια αναλογία που δεν επιτρέπει πολλές προσδοκίες; Εστω. Αλλα ας πολεμήσουμε για να μεγαλώσουμε το «λιγουλάκι» που μας πέφτει, να του δώσουμε νόημα. Οχι να το απορρίπτουμε και αυτό. Γιατί τότε από την περιφρόνησή μας για τον τόπο μας, καταλήγουμε σε μια καταθλιπτική αυτοπεριφρόνηση.

Πριν ή μετά;

Οι εκλογές του 2012 κρίθηκαν -και για πολλούς χάθηκαν από τον ΣΥΡΙΖΑ- από δύο λόγους. Ο ένας ήταν η έλλειψη πιθανού συμμάχου για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας και ο άλλος η αδυναμία του Α. Τσίπρα και των συνεργατών του να εξηγήσουν πώς θα κάλυπταν τις δημοσιονομικές ανάγκες της χώρας από τη στιγμή που θα «έσκιζαν» το μνημόνιο.

Ολα δείχνουν ότι στην περίπτωση που οδηγηθούμε σε πρόωρη εκλογική αναμέτρηση παρόμοιοι θα είναι οι προβληματισμοί του εκλογικού σώματος τους οποίους θα πρέπει να υπερβεί ο ΣΥΡΙΖΑ.

Πιθανός κυβερνητικός εταίρος δεν διαφαίνεται. Η ΔΗΜΑΡ προσφέρεται αλλά δεν δείχνει να μπαίνει στη Βουλή, οι ΑΝΕΛ φλερτάρουν και φλερτάρονται αλλά συγκυβέρνηση με τον ΣΥΡΙΖΑ μόνο ως κακόγουστο αστείο θα μπορούσε να εκληφθεί, το Ποτάμι είναι καλή περίπτωση αλλά δείχνει υπερβολικά απαιτητικό, το ΚΚΕ δεν θέλει τον ΣΥΡΙΖΑ και τη ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ δεν τους θέλει εκείνο.

Αλλά εκεί που θα κριθεί η αναμέτρηση, ας μη γελιόμαστε, θα είναι στην αδυναμία του ΣΥΡΙΖΑ να απαντήσει αξιόπιστα στον ήδη προβαλλόμενο προβληματισμό ως προς το τι μέλλει γενέσθαι έτσι και οι εταίροι και δανειστές μας δεν τρομάξουν από τη διαπραγματευτική δεξιοτεχνία και την αποφασιστικότητα των συριζαίων.

Plan B δεν υπάρχει, το έχουν ξεκόψει από την Κουμουνδούρου, χθες το είπε και ο Δ. Μητρόπουλος, οπότε αυτά που ήδη ακούσαμε για τράπεζες, καταθέσεις και άλλα σχετικά από Σαμαρά και Γεωργιάδη είναι απλώς «μερικές σκηνές από το έργο» έτσι και πάμε σε εκλογές.

Χώρια που όσοι έχουν χρήματα δεν χρειάζονται υποδείξεις του ενός ή του άλλου για να κρίνουν αν και πότε θα ανησυχήσουν και χώρια που υπάρχουν και μερικοί συριζαίοι τύπου Στρατούλη που θέλοντας να δείξουν ότι για όλα έχουν άποψη προσφέρουν πολύτιμο υλικό για όποιον θέλει να προβοκάρει τον ΣΥΡΙΖΑ.

Ας μην τρέφουν αυταπάτες στην Κουμουνδούρου. Πριν ή μετά τις εκλογές την κωλοτούμπα θα χρειαστεί να την κάνουν. Και καλό θα είναι να την κάνουν πριν, γιατί μπορεί να βρεθούν προ εκπλήξεων και να μην υπάρξει «μετά», οπότε θα το φυσάνε και δεν θα κρυώνει.

Η ελπίδα ότι κάποιο κόμμα θα κερδίσει τις εκλογές και θα «σώσει» τη χώρα, φαίνεται επιεικώς γελοία.

Κοινή διαπίστωση ότι το καράβι πηγαίνει στην ξέρα. Η ευθύνη της κυβέρνησης μεγάλη, εκφράστηκε με την ποιότητα των επιλογών στον τελευταίο ανασχηματισμό. Η αδυναμία να κινήσει ξανά την οικονομία είναι φανερή, όπως φανερή είναι και η «αιχμαλωσία» της από τις κατεστημένες δυνάμεις. Η ανικανότητα συνδυάζεται από τον πανικό της ήττας που έγινε φανερός στο φιάσκο του ΕΝΦΙΑ. Οι φιλότιμες προσπάθειες δύο ή τριών υπουργών δεν αρκούν να αναπληρώσουν τα προβλήματα που προκαλούν ανίκανοι και τυχοδιώκτες λαϊκιστές που ψάχνουν για ατομικές λύσεις στον διαφαινόμενο εκλογικό καταποντισμό τους.

Για την ποιότητα της αντιπολίτευσης, συμφωνήσαμε ότι είναι επίσης άθλια. Λαϊκιστές, ευκαιριακοί «αναβάτες» της επικαιρότητας των ΜΜΕ και ψυχολογικά ασταθείς, σχεδόν στο σύνολό τους, δεν επιτρέπουν ελπίδα για κάτι καλύτερο. Συμφωνήσαμε ότι δεν αξιολογείται το Ποτάμι λόγω της πολύ πρόσφατης εμφάνισής του στην πολιτική σκηνή. Το μέγεθος του προβλήματος αναδεικνύεται από την ανυπαρξία επιλογών μίας κοινωνίας η οποία όλο και περισσότερο μοιάζει με αυτό που θα αποκαλούσαμε «αποτυχημένη». Για παράδειγμα, μας προξένησε φρίκη η υστερία με την οποία δεκάδες χιλιάδες υποδέχτηκαν την πρόσφατη προκλητική παρουσία μίας χυδαίας «τραγουδίστριας», σύμβολο της ογκούμενης κοινωνικής και πολιτικής έκπτωσης που παρατηρείται διεθνώς.

Η Ελλάδα σήμερα δεν έχει ακόμη φτάσει σε αυτό που θα αποκαλούσαμε «αποτυχημένη» χώρα, αλλά, αν πιστέψουμε όσα είπαν τόσο ο πρώην πρωθυπουργός όσο και ο αρχηγός της Αξιωματικής Αντιπολίτευσης, βαδίζει γρήγορα προς τα εκεί. Η ελπίδα ότι κάποιο κόμμα θα κερδίσει τις εκλογές και θα «σώσει» τη χώρα, φαίνεται επιεικώς γελοία. Το μόνο που δεν ακούστηκε γελοίο είναι η «απειλή» του πρωθυπουργού για άδεια ΑΤΜ. 

Βασανίζοντας τους εαυτούς μας...

Ας αρχίσουμε από τα βασικά. Στοιχείο ενός σύγχρονου κράτους πρέπει να είναι η αξιολόγηση και των δομών και των προσώπων. Στην Ελλάδα, δεν έχουμε γύρω από το θέμα αυτό κατάλληλη κουλτούρα, γιατί «επισκιάστηκε» από την εκτεταμένη «κομματικοποίηση» του κράτους. Τα σχετικά είναι γνωστά, όπως και οι ευθύνες. Ομως ήρθε η ώρα όλα αυτά ν' αλλάξουν!

Ο θεσμός της αξιολόγησης, πάντως, για να «ριζώσει» δεν πρέπει να μετατραπεί σε «εργαλείο» τρεχουσών μνημονιακών πολιτικών (λ.χ. απολύσεις). Το πρόβλημα πλέον της δημόσιας διοίκησης δεν είναι ο μεγάλος αριθμός, αλλά η σωστή κατανομή και η «ποιότητα» υπηρεσιών και στελεχών. Η εμμονή της τρόικας στις απολύσεις αλλά και η επιμονή της για «νέες απολύσεις» το 2015 είναι περισσότερο «ιδεολογική τιμωρία». Στερείται σοβαρής δημοσιονομικής βάσης. Χωρίς να συμβάλλει σε καμία εξυγίανση, καθώς υπάρχουν ήδη ανάγκες προσωπικού. Κατά συνέπεια ο θεσμός της αξιολόγησης πρέπει να εισαχθεί πάραυτα και να εφαρμοστεί παντού. Είναι προφανές ότι για πλαστά πτυχία, πιστοποιητικά και τίτλους σπουδών, όπου εντοπιστούν, πρέπει να υπάρξουν οι συνέπειες του νόμου. Το ίδιο και για τους επίορκους. Σ' αυτό νομίζω δεν διαφωνεί κανείς, ούτε οι 19 δήμαρχοι. Το πρόβλημα είναι οι παράτυπες προσλήψεις υπαλλήλων στους ΟΤΑ, χωρίς πιστή τήρηση των προϋποθέσεων, του ΠΔ Παυλόπουλου του 2005, με διαπαραταξιακές συμφωνίες, στους δήμους και αποφάσεις των δημοτικών συμβουλίων τους, πιστοποιώντας συνήθως προϋπηρεσίες που δεν υπήρχαν...

Ο έλεγχος αυτών των συμβάσεων δημιουργεί ζητήματα απολύσεων, σύμφωνα με τον νόμο. Διευκολύνει την κυβέρνηση στη συμπλήρωση του αριθμού των 6.500 χιλιάδων απολύσεων μέχρι το τέλος του έτους. Ομως ταυτόχρονα, είναι «άδικο» για ανθρώπους που εργάζονται, βάσει αποφάσεων των δήμων, «νόμιμα» εδώ και 10-15 χρόνια. Ενώ ταυτόχρονα ΝΔ και ΠΑΣΟΚ αναιρούν τον εαυτό τους... Ο νόμος όμως είναι σαφής. Τα πολιτικά κριτήρια μπορεί προφανώς να είναι διαφορετικά. Και πρέπει να είναι. Μόνο που χωρίς... νόμο δεν εφαρμόζονται και δεν επιβάλλονται! Γενικώς «τρώμε τις σάρκες μας»...

Η νομιμοποίηση της λούφας

Η γενική αμνηστία σε όσους φέρουν τα χρήματά τους πίσω είναι ένα νεύμα, όπως η γενική νομιμοποίηση αυθαιρέτων και η γενική διαγραφή χρεών. Κάνε την οικονομική παράβαση, αλλά επίστρεψε μικρό τμήμα της, κερδίζοντας τη νομιμοποίηση και της άδικης πράξης και το κατακρατηθέν ποσό. Είναι όμως και μια αξιολογική διάκριση: ηλίθιε, πλήρωνε τους φόρους και τους λογαριασμούς σου, κτίζε με άδεια, δήλωνε ό,τι διαθέτεις κι εγώ (ως σύστημα) πριμοδοτώ αυτόν που δεν δηλώνει, δεν πληρώνει. Οχι τον αδύναμο, αλλά αυτόν που λουφάρει πίσω από τον αδύναμο.

Παλαιά πρακτική. Τιμολόγια αυτός που κτίζει για να είναι καθαρός προς ΙΚΑ, εφορίες, πολεοδομίες κ.λπ., αλλά ο αυθαιρεσίας απέναντι παίρνει το ρεύμα. Είναι καταπληκτική η πολιτική συνέπεια με την οποία αμείβεται, αναπαράγεται η ανομία. Ολο το σύστημα δομείται σ΄ αυτή την ενδιάμεση ζώνη συνεννόησης της εξουσίας με τις μαζικές κοινωνικές ορμές. Ετσι πετυχαίνει ό,τι αποποιείται. Οι ληξιπρόθεσμες οφειλές θα αυξάνονται, άρα θα εισπράττονται όλο και περισσότερα από τους συνεπείς. Και όσο αυξάνονται οι αρνησίχρεοι, τόσο πιθανότερη γίνεται η διαγραφή του χρέους τους και τόσο μεγαλύτερη η ηλιθιότητα αυτών που πληρώνουν.

Η πολιτική σχεδιάζει τους νόμους που σπρώχνουν στην παράβαση. Δίκαιο άνομο, σε μια κοινωνία εκτός ηθικής. Αυτό είναι το υπόστρωμα που έχει παγιωθεί και έχει καταπιεί παραγωγή, ανάπτυξη, πολιτική πράξη. Ο,τι έκανε το Χρηματιστήριο το 1999, η συνακόλουθη αγορά φούσκας κατοικίας μέχρι το 2007 και η 4ετία 2009 -2013, το ολοκληρώνει τώρα ο ΕΝΦΙΑ, οι αμνηστίες και αύριο, μια γενικευμένη «σεισάχθεια». Αναδιανομή εισοδήματος. Πίσω από την πολιτική φιλολογία περνάει ανεμπόδιστο το ρεύμα αυτής της εξακολουθητικής παρεκτροπής. Αυτό συγκροτεί την πολιτική πραγματικότητα, αποκαλύπτει δε και κάτι άλλο: δεν αίρεις ως πολιτικό προσωπικό και λαός τις αιτίες της καταστροφής, αλλά εσωτερικεύεις την έξωθεν πίεση, πετώντας την απλώς στον διπλανό σου (για να σου ξανάρθει στα χέρια).

Αναπαράγεις, έτσι και διευρύνεις αξιακά και ποσοτικά και το αδυσώπητο, εξατομικευμένο χρέος και την κουλτούρα του οφειλέτη. Με τη διευρυνόμενη (λόγω υπερφορολόγησης) οφειλή και το κερασάκι της νομιμοποιούμενης λούφας, θα διαρπαγεί ασφαλέστερα η ιδιοκτησία, θα αποικοδομηθεί η μεταπολεμική κοινωνική ταυτότητα και θα τεκμηριωθεί το δρομολογημένο τέλος.

Στιγμές του φθινοπώρου

Αν υπάρχει κάτι στη ζωή που η ψυχή του ανθρώπου αποδέχεται την αιώνια επανάληψή του, και όχι μόνον την αποδέχεται, αλλά την αποζητά ως την αποτελεσματικότερη μέθοδο θεραπείας, αυτό είναι η επανάληψη των εποχών του έτους. Oσοι μπορούν να νιώσουν τη μεταβολή των εποχών έχουν συγκριτικό αποτέλεσμα ευτυχίας εν σχέσει με εκείνους που ζουν στα αστικά κέντρα και περιμένουν να δουν την άνοιξη και το φθινόπωρο στους ψωραλέους θάμνους των πάρκων.

Πρόσφατα ταξίδεψα στην Hπειρο όπου, μετά την κανονική και συστηματική ληστεία των διοδίων (που έχουν αντικαταστήσει απολύτως τους μυθικούς ληστές της αρχαιότητας, τον Σκύρωνα, τον Προκρούστη, τον Σίνη τον Πιτυοκάμπτη, που κι αυτοί άγριοι ληστές των οδών ήταν και ζητούσαν διόδια), κι αν είναι κάτι που γλυκαίνει την άγρια ληστεία είναι η συστηματική κατασκευή του δρόμου, έφτασα στη γλυκιά και μελαγχολική φύση της Ηπείρου. Μυρίζουν μούστο τα ατρύγητα ακόμα αμπέλια και τα ρουθούνια γεμίζουν από την ευφρόσυνη ευωδιά των υπερώριμων σύκων που έμειναν αφάγωτα στα κλαδιά ωσότου τα εξαφανίσουν με τα μικρά τους ράμφη τα πετεινά του ουρανού, που ούτε σπέρνουν ούτε θερίζουν (κατά το Ευαγγέλιο), και εν τούτοις ζουν, φτεροκοπούν και προπαντός κελαηδούν χωρίς να επηρεάζεται η φύση τους από τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν κι αυτά, όπως κάθε έμβιος οργανισμός που έχει προορισμό την αναπαραγωγή και την αυτοσυντήρηση.

Τα ποτάμια της Πίνδου αυξάνουν το νερό τους με τα πρωτοβρόχια, το τσίπουρο είναι πιο γλυκόπιοτο. Oμως πρέπει να είναι κανείς πολύ προσεκτικός στην απόλαυση του τοπίου και της αίσθησης του φθινοπώρου διότι μπορεί να ανοίξει την τηλεόραση και να δει αποκεφαλισμούς από τα φανατισμένα τέρατα της Μέσης Ανατολής, μπορεί να ακούσει υποσχέσεις κυβερνητικές για τη βελτίωση της ζωής των πολιτών, την ελάφρυνση των φόρων, να ακούσει τρόικα και πάλι τρόικα και ΔΝΤ, να δει τον Τσίπρα να πηγαίνει για προσκύνημα στο Βατικανό, να αισθανθεί συνεπώς στο πετσί του τον γνωστό στίχο του τραγουδιού «όλα τριγύρω αλλάζουνε κι όλα τα ίδια μένουν».

Αθάνατη Ελλάδα, που η φύση σου αλλάζει και υπακούει στους νόμους της δημιουργίας αλλά οι ηγέτες σου και εμείς οι απλοί πολίτες κοιτάζουμε αμήχανοι το ποτάμι που φεύγει, αλλά έχουμε την ελπίδα μήπως γυρίσει πάλι προς τα πίσω! Καλό φθινόπωρο λοιπόν και μακάρι φέτος τα σκουροκίτρινα φύλλα που πέφτουν από τα φυλλοβόλα δέντρα να γίνουν πενηντάρικα στις τσέπες μας!

Ενα... «πακέτο με τσουκνίδες»!

Πολλές φορές υπάρχει κίνδυνος από υπερβολικές αντιδράσεις σε μια αόριστη πολιτική δήλωση διεθνούς προσωπικότητας να υπάρξουν κωμικοτραγικές συνέπειες...
Η πρόεδρος του ΔΝΤ, η κ. Λαγκάρντ, σε συνέντευξή της στους «Φαϊνάνσιαλ Τάιμς» υποστήριξε ότι δέχθηκε απειλές κατά της ζωής της, όταν μίλησε για το θέμα της φοροδιαφυγής στην Ελλάδα, χωρίς περαιτέρω εξηγήσεις ή στοιχεία.

Είναι, προφανώς, μια δήλωση πολύ γενική, με πολιτικά χαρακτηριστικά, χωρίς να θέλει η ίδια να δώσει «ποινικό περιεχόμενο», που αφήνει όμως να αιωρούνται σαφείς υποτιμητικές εκτιμήσεις για τη χώρα μας. Στο παρελθόν έγιναν αντίστοιχες και πολύ χειρότερες δηλώσεις από ευρωπαϊκές προσωπικότητες και ΜΜΕ, στο γενικό κλίμα «τιμωρίας» της Ελλάδας.
Οι απαντήσεις -όταν έγιναν- ήταν πολιτικές ή έγιναν μέσω των ελληνικών ΜΜΕ. Δεν διατάχθηκε καμία διενέργεια προκαταρκτικής εξέτασης...

Βέβαια, με την κ. Λαγκάρντ υπάρχει μια ιδιαιτερότητα. Η «περίφημη λίστα» που φέρει το όνομά της και πιθανώς κάποιοι να συσχέτισαν τις δηλώσεις της με τη σχετική λίστα. Υπ' αυτήν την έννοια, η αντίδραση του κ. Αθανασίου, που της έστειλε επιστολή με την οποία ζητάει περισσότερες πληροφορίες σχετικά με το θέμα που προέκυψε από τη συνέντευξή της, ήταν ορθή και επιβεβλημένη.
Εάν η ίδια δεν δώσει σχετικές πληροφορίες που να «ανοίγουν το θέμα» με συγκεκριμένα στοιχεία, καθετί που γίνεται περαιτέρω είναι άσκοπη ενέργεια με τάσεις ζημιογόνου υπερβολής για τη χώρα.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα (αγαπημένος... όλων των δημοσιογράφων) ο υφυπουργός Ανάπτυξης κ. Γιακουμάτος, που ζήτησε «να... παραιτηθεί η κ. Κριστίν Λαγκάρντ, γιατί δεν μπορεί να βάζει μια ολόκληρη χώρα να ψάχνει να δει αν είναι Καμόρα»!

Και... απείλησε ότι ο ίδιος «αντί επιστολής» θα της έστελνε ένα «πακέτο τσουκνίδες»! Είναι «ωραία» η λαϊκή δεξιά, όταν τα «παίρνει» με τους Ευρωπαίους... Στις περιπτώσεις δε που δεν είναι επικίνδυνη έχει «πλάκα»...
Μόνο που με τέτοιες «πλάκες», αν συνεχιστούν, είναι σίγουρο ότι θα διαμορφωθεί μια... «ωραία ατμόσφαιρα», για να διαπραγματευθεί η κυβέρνηση!