Οι κομματικοί στρατοί καραδοκούν για να πάρουν μία θέση στον κρατικό μηχανισμό.

Οτι και να συμβαίνει σε αυτήν τη χώρα, ένα πράγμα είναι βέβαιο: οι κομματικοί στρατοί καραδοκούν για να πάρουν μία θέση στον κρατικό μηχανισμό. Η ρουτίνα είναι δεδομένη. Τα κομματικά «μαμούνια» συνωστίζονται στα γραφεία του κόμματος, ζυμώνουν τους βουλευτές και αξιωματούχους που συναντούν εκεί και προετοιμάζουν το έδαφος, προκειμένου να εξασφαλίσουν κάποια θέση μόλις έλθει η ώρα. Το ζήσαμε ακόμη και στη δήθεν μεταμοντέρνα κυβέρνηση του Γ. Παπανδρέου. Την ίδια ώρα που ο τότε πρωθυπουργός διαφήμιζε διεθνώς το περίφημο open gov (ανοικτή διακυβέρνηση), κάποια αόρατα κομματικά ανθρωπάκια στο Μαξίμου διόριζαν τους πλέον άσχετους στις διοικήσεις των νοσοκομείων και σε διάφορες άλλες θέσεις. Ηξεραν όλοι πόσο κρίσιμες είναι οι διοικήσεις αυτές, γιατί ένα μεγάλο τμήμα του δημοσιονομικού εκτροχιασμού οφειλόταν στην απίστευτη σπατάλη και διαφθορά στον τομέα της υγείας. Δεν είχε, όμως, καμία απολύτως σημασία από τη στιγμή που επρόκειτο για «δικούς τους ανθρώπους», τα ονόματα των οποίων βρίσκονταν σε καλά ετοιμασμένες λίστες.
Και σήμερα, πάντως, εκτυλίσσονται ίδιες σκηνές, που δείχνουν ότι είτε με κρίση είτε χωρίς μερικά πράγματα δεν αλλάζουν. Αδικημένοι απόστρατοι, θαμώνες των κομματικών μαγειρείων και άλλοι αποζητούν με αγωνία μια θέση σε Δ.Σ. ή στον ευρύτερο κρατικό μηχανισμό. Πολλοί εξ’ αυτών έχουν όντως τις ικανότητες να διεκδικήσουν μια τέτοια θέση, αλλά ποιος μπορεί να τους αξιολογήσει και να τους κρίνει μακριά από προσωπικά ή κομματικά κριτήρια;

Βεβαίως πρέπει να αναγνωρίσουμε πως ένα μείζον πρόβλημα που αντιμετωπίζει η χώρα πλέον είναι η άρνηση ικανών και άξιων ανθρώπων να ασχοληθούν με τα δημόσια πράγματα. Η απέχθεια προς την κομματική καμαρίλα, ο φόβος του εισαγγελέα και άλλα πολλά κρατούν πολλούς μακριά από την πολιτική και το Δημόσιο.

Εδώ φαίνεται η αδυναμία όλου του πολιτικού συστήματος ...

Αν είμαστε μια «χαμένη υπόθεση» είναι επειδή φαινόμαστε ανίκανοι να διαχειριστούμε τα προβλήματα που μας αφορούν σαν οικονομία αλλά και σαν χώρα, σαν κοινωνία. Εδώ φαίνεται η αδυναμία όλου του πολιτικού συστήματος να παίξει υπεύθυνο ηγετικό ρόλο. Ενώ οι πολλοί πολίτες -οι μισθωτοί, συνταξιούχοι και οι νομοταγείς επιχειρηματίες και ιδιοκτήτες ακινήτων- έχουν υποστεί πρωτοφανείς μειώσεις στα εισοδήματά τους και ζουν με τον φόβο και την ανασφάλεια, δεν τους έχει προσφερθεί ούτε μια καλή είδηση σε αντάλλαγμα, ούτε η ελάχιστη βελτίωση στις υπηρεσίες, ούτε το ελάχιστο αίσθημα δικαιοσύνης. Με άλλα λόγια, οι πολιτικοί δέχονται το πολιτικό κόστος που προκύπτει από τη στέρηση των πολλών, αλλά δεν μπορούν ή δεν τολμούν να οργανώσουν το φορολογικό σύστημα, τη δικαιοσύνη, τη δημόσια διοίκηση, το σύστημα υγείας και τις δημόσιες συγκοινωνίες ώστε να βελτιωθεί η καθημερινότητα των πολιτών. Σαν να μην έχει πολιτικό κόστος η αποτυχία αυτή.
Αν η Ελλάδα είναι μια «χαμένη υπόθεση» είναι επειδή το πολιτικό μας σύστημα δεν πίστεψε στην ανάγκη της μεταρρύθμισης και αρκέστηκε στο να παίζει κρυφτό με τους δανειστές μας - ζητώντας χρήματα, αλλά αποφεύγοντας το καθήκον να καταστρώσει εθνικό σχέδιο αναδιάρθρωσης της χώρας. Χωρίς δικές μας προτάσεις, επόμενο ήταν να περιμένουμε τις επιταγές άλλων και μετά να δυσανασχετούμε και να κάνουμε κύκλους γύρω από τους εαυτούς μας. Τώρα που οι άλλοι βλέπουν τον κίνδυνο μας παρακολουθούν άναυδοι - ενώ εμείς που πρώτοι κινδυνεύσαμε κάνουμε σαν να μην βλέπουμε τον κίνδυνο.

Όταν λέμε όλοι εννοούμε όλοι», είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας...

Όταν λέμε όλοι εννοούμε όλοι», είπε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας κ. Κ. Παπούλιας και έδωσε εντολή οι πάντες (περιλαμβανομένου και του ιδίου) να ταξιδέψουν στις Βρυξέλλες στην τουριστική θέση. Η ελληνική αντιπροσωπεία θα πετάξει για τη Σύνοδο Κορυφής στις 5 το απόγευμα της Πέμπτης με αεροπλάνο της γραμμής. Εκείνο που έμαθα είναι ότι πρώτον, και την Τετάρτη ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας θα έχει συναντήσεις με τους υπουργούς που θα τον συνοδεύσουν (για τη χάραξη της ελληνικής θέσης) και θα έχει τηλεφωνική συνομιλία με τον Πρωθυπουργό κ. Αντ. Σαμαρά και θα συναντηθεί με τον Πρόεδρο της ΔΗΜΑΡ κ. Φ. Κουβέλη. Δεύτερον θα υπάρξει (κατά πάσα πιθανότητα) συνάντηση την Πέμπτη το απόγευμα του κ. Παπούλια με την Καγκελάριο κυρία Άνγκελα Μέρκελ, με τον Πρόεδρο της Κύπρου κ. Δ. Χριστόφια και με άλλους ηγέτες. Οι συναντήσεις κλείνονται από την Αθήνα και με τη βοήθεια και του Μαξίμου.

***

Από εδώ και εμπρός οι υπουργοί θα πρέπει να ξεχάσουν το λεγόμενο «Air Μαξίμου». Τα τρία κυβερνητικά τζετ (ανάμεσά τους και το υπερπολυτελές και πανάκριβο Gulfstream) θα πρέπει να γράφουν όσο το δυνατόν λιγότερες ώρες πτήσης για οικονομία. Τώρα, θα πείτε, υπήρχαν πολλοί που έγιναν υπουργοί και ονειρεύονταν τα κυβερνητικά τζετ, αλλά μάλλον αυτό το όνειρο σταματά. Και σας αποκαλύπτω μάλιστα πως υπάρχουν σκέψεις να πουληθεί ένα ή ακόμα δύο τζετ. Έτσι και αλλιώς τα καύσιμα πλέον είναι πανάκριβα.

Η απώλεια εμπιστοσύνης, μαζί με την ύφεση και την ανεργία, σκορπούν παγωνιά στο κοινωνικό σώμα.

Οι ατυχείς εξελίξεις επισφραγίζουν την εικόνα της διάλυσης της χώρας, που ραπίζεται διαρκώς από την τρόικα και τους Ευρωπαίους εταίρους, οι οποίοι επισημαίνουν όχι μόνο την ασυνεπή τάση των πολιτικών στην τήρηση των συμφωνημένων, αλλά επιπλέον επιπλήττουν την πανικόβλητη Αθήνα διαρκώς. Η νέα κυβέρνηση και χωρίς υπουργό Οικονομικών προτού ανακτήσει τον έλεγχο των δημόσιων οικονομικών, νέες «μαύρες» τρύπες ανακαλύπτονται και, κυρίως, τον έλεγχο των πρωτοβουλιών στο πολιτικό πεδίο, σύρεται σε σπασμωδικές κινήσεις. Η απώλεια εμπιστοσύνης, μαζί με την ύφεση και την ανεργία, σκορπούν παγωνιά στο κοινωνικό σώμα.
Οταν ήρθε η ώρα της κρίσης, φάνηκε πόσο ανέτοιμοι και ανεπαρκείς ήταν και είναι όλοι. Τούτη η πικρή επίγνωση βεβαίως δεν παρηγορεί. Μάλιστα αυτή η επίγνωση ανεπάρκειας ίσως επιδεινώνει την αίσθηση ανημπόριας και την απόγνωση. Παρ’ όλα αυτά, είμαστε αναγκασμένοι, είμαστε προορισμένοι να επιβιώσουμε. Θα επιβιώσουμε. Με κραδασμούς, με αναστατώσεις, με πόνο, με τούτη την κυβέρνηση, ή με νέους ηγέτες, με νέες ιδέες. Σίγουρα με περισσότερη ειλικρίνεια και αυτοκριτική, έτοιμοι για αλλαγές και προσαρμογή. Πρωταρχικό μέλημα, η διατήρηση της συνοχής και μιας εύτακτης λειτουργίας της κοινωνίας, ανεξαρτήτως υλικών δυσχερειών: αυτό μπορούμε να το εξασφαλίσουμε στους εαυτούς μας.

Αλλωστε, δεν είμαστε μόνοι σε αυτή την ιστορική καμπή: όλη η Ευρώπη βρίσκεται στην τροχιά της κρίσης, εμείς όμως είχαμε και πάλι την ατυχία της πρωτιάς.

Το χειρότερο όλων δεν είναι ότι στέρεψαν τα νοικοκυριά από την έκτακτη φορολόγηση και την ύφεση, αλλά ότι στερεύουν η πίστη, η εμπιστοσύνη προς τις δυνάμεις της ηγεσίας και η αυτοπεποίθηση, δηλαδή η εμπιστοσύνη στις δυνάμεις της ίδιας της κοινωνίας να ανασχέσει την πτώση και να μπει σε τροχιά ανάκαμψης. Ωστε το βαθύτερο πρόβλημα της χώρας πλέον υπερβαίνει τη δημοσιονομική ασθένεια, υπερβαίνει ακόμη και την ύφεση.

Αυτή η κυβέρνηση πρέπει με κάθε τρόπο να υλοποιήσει τον απόλυτο εθνικό στόχο...

Μετά τη Μεταπολίτευση σχεδόν όλες οι κυβερνήσεις ξεκίνησαν τη θητεία τους με αέρα θριάμβου και κατέληξαν να σέρνονται, με τα γνωστά αποτελέσματα για τη χώρα και τους πολίτες. Η νέα κυβέρνηση του Αντώνη Σαμαρά αρχίζει τη θητεία της με συγκεκριμένες προσδοκίες και χωρίς μαξιμαλιστικές επιδιώξεις. Το πολύ δύσκολο έργο που έχει μπροστά της και η στήριξή της από τρία κόμματα, τα οποία ούτε καν ανήκουν στον ίδιο πολιτικό χώρο, προκαλούν εύλογη δυσπιστία για τις δυνατότητες που έχει να επιτύχει τους στόχους της.

Τα μειονεκτήματα της νέας κυβέρνησης όμως μπορούν να εξελιχθούν σε πλεονεκτήματα υπό ορισμένες προϋποθέσεις: αν λειτουργήσει ως ενιαίο σύνολο και όχι ως πεδίο κομματικών αντιπαραθέσεων ή συντροφικών μαχαιρωμάτων, αν γίνει η υπέρβαση, αν υπάρξει ο κατάλληλος συντονισμός, τότε έχει πιθανότητες επιτυχίας. Πολλά τα «αν», ωστόσο μην ξεχνάμε πως οι μονοκομματικές κυβερνήσεις που πολλές φορές στηρίχτηκαν σε θηριώδεις πλειοψηφίες μάς οδήγησαν ως εδώ.
Αυτή η κυβέρνηση πρέπει με κάθε τρόπο να υλοποιήσει τον απόλυτο εθνικό στόχο: να σωθεί η χώρα και να παραμείνει στη ζώνη του ευρώ. Ταυτόχρονα έχει καθήκον απέναντι στην κοινωνία να οδηγήσει την Ελλάδα μακριά από το μνημόνιο το ταχύτερο δυνατό και με τις μικρότερες απώλειες για τους πολίτες. Κάθε νέο μέτρο πρέπει να υπηρετεί αυτή τη λογική για να δίνει περιθώριο στην ελπίδα και να αλλάξει η ψυχολογία του έθνους. Αν το κλίμα αναστραφεί, τότε υπάρχουν σοβαρές πιθανότητες να επιστρέψουν οι καταθέσεις, να κινηθεί η αγορά, να ανοίξουν δουλειές και να μειωθεί η ανεργία.
Οι στόχοι που τέθηκαν στο πρόγραμμα συνεργασίας στο οποίο συμφώνησαν τα τρία κόμματα είναι εξαιρετικά φιλόδοξοι. Και τους μισούς από αυτούς να επιτύχουν, θα μιλάμε για θρίαμβο. Μπορεί να υπάρχουν προθέσεις, αλλά… υπάρχει και η τρόικα. Ο τρόπος που θα χειριστεί τους δανειστές και η επιδεξιότητα στη διαπραγμάτευση αποτελούν τη βάση όλης της προσπάθειας. Και εδώ οφείλουμε να ομολογήσουμε πως η κυβέρνηση ξεκινά με μια καλή «προίκα» από τον ΣΥΡΙΖΑ. Η πίεση που άσκησε προεκλογικά το κόμμα του Αλέξη Τσίπρα και ο τρόμος που προκάλεσε παγκοσμίως αναγκάζουν την τρόικα να ρίξει λίγο νερό στο κρασί της για να μη βρεθεί αύριο κιόλας απέναντι σε ανεξέλεγκτες καταστάσεις, όπως η ίδια πιστεύει.

Κανείς δεν εμπιστεύεται κανέναν και για τίποτα.

Ο Αντώνης Σαμαράς ορκίστηκε πρωθυπουργός σε μία από τις κρισιμότερες στιγμές στην ιστορία της χώρας. Από εκεί και πέρα, όμως, ο πρωθυπουργός και τα κόμματα που τον στηρίζουν έχουν αναλάβει μια τεράστια ευθύνη: να μην καταστήσουν άνευ περιεχομένου το μήνυμα των εκλογών. Δηλαδή να μετατρέψουν μια καταστροφική πολιτική σε αναθεώρηση, με στόχο την εθνική ανάταση.
Υποψιάζομαι, όμως, όπως άλλωστε υποδηλώνει η σύνθεση της νέας 40μελούς (!) κυβέρνησης, δεν αντιλαμβάνονται το μέγεθος της κρίσης. Διότι αν συνομολογήσουμε ότι η μοίρα της Ελλάδας είναι να κόβει μισθούς και να σφάζει συντάξεις, τότε ελάχιστη σημασία έχει αν ο Ηρώδης λέγεται Παπανδρέου ή Σαμαράς.
Η ελληνική κοινωνία βιώνει μια πρωτοφανή τραυματική εμπειρία. Η χώρα βρίσκεται σε ραγδαία κατάρρευση όχι μόνο οικονομική αλλά και κοινωνική και ψυχολογική. Η συσσωρευμένη ένταση, οργή, αγανάκτηση ή όπως αλλιώς θέλετε να το περιγράψετε αναζήτησε μια δικλίδα εκτόνωσης στις δύο εκλογικές αναμετρήσεις.
Στη δημοκρατία άλλη διαδικασία εκτόνωσης του δημοσίου αισθήματος από τις εκλογές δεν υπάρχει. Και είναι αδύνατον να προχωρήσουμε στο όποιο επόμενο βήμα (ακόμη κι αν είναι ένα βήμα συνεργασίας όπως αυτό που επιχειρείται...) αν ο λαός δεν είχε την ευκαιρία να αποδώσει ευθύνες και να μοιράσει νέους τίτλους νομιμοποίησης. Ηταν ο μοναδικός τρόπος να διατηρήσουμε σ’ αυτήν την τραυματική περίοδo τη δημοκρατική μας συνοχή.
Ομως, έχει ήδη διαρραγεί ο εθνικός ιστός, όχι απλά ο πολιτικός, ο οικονομικός και ο δημοσιονομικός. Κανείς δεν εμπιστεύεται κανέναν και για τίποτα. Είναι αλήθεια ότι ο κοινωνικός ιστός δοκιμάζεται σοβαρά από την καλπάζουσα ανεργία και τη βαθιά παρατεταμένη ύφεση. Οι πολίτες στενάζουν κάτω από δυσβάσταχτα βάρη, το άχθος ενός μηδαμινού γίγνεσθαι, αγωνιούν για το αύριο, πονούν για τη γενιά που πάει να χαθεί στη διευρυνόμενη δίνη. Παγωμένοι, απεύχονται το χειρότερο - μια πολυετή «κατοχή» χωρίς κήρυξη πολέμου.

Μερεμέτια συνήθως, για το καλό του τόπου. Και εγκλήματα, συνήθως, για καταστροφή του Λαού και κάθε προοπτικής του.

Αυτή είναι η Ελλάδα της Αλλαγής, του Εκσυγχρονισμού, της Επανίδρυσης του Κράτους και του Σοσιαλισμού (προς εκτόπιση της βαρβαρότητας!)..
Ποιος δεν το ξέρει, τάχα; Με τα γκεσέμια τους φανάτιζαν τα πλήθη, εξαγόραζαν τους «δύστροπους», έστηναν κάλπες, έβγαιναν πανίσχυροι (με τη βοήθεια και των εκλογικών νόμων), έπαιρναν ως λάφυρο το κράτος και τη δημόσια περιουσία (παλιότερα αποτελούσε το 70% της οικονομίας) και, ως Μονάρχες, έκαναν ό,τι κατέβαινε στα κεφάλια τους.
Μερεμέτια συνήθως, για το καλό του τόπου. Και εγκλήματα, συνήθως, για καταστροφή του Λαού και κάθε προοπτικής του.
Εθνικό σχέδιο για εκσυγχρονισμό της Διοίκησης, της Οικονομίας και της Κοινωνίας δεν υπήρξε ποτέ. Οπως δεν υπήρξε ποτέ (από το 2009 μέχρι σήμερα) και εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και εξόδου από την κρίση. Από κανένα, μάλιστα, κόμμα.
Κάποια «προγράμματα» (άδεια πουκάμισα) και πέραν τούτου ουδέν.
Η έλλειψη πείρας, υποδομών και κουλτούρας γενικότερων σχεδιασμών φάνηκε αυτές τις μέρες, κατά τις οποίες οι εκπρόσωποι τριών κομμάτων προσπαθούν να εκπονήσουν (όχι «εθνικό σχέδιο» φυσικά, αλλά) μια απλή πυξίδα πλεύσης ανάμεσα στα 5 ή 6 ή 7 σημεία για τα οποία υπήρξε σύμπτωση απόψεων.
Και δεινοπαθούν!
Διότι, στα 38 χρόνια της Μεταπολίτευσης, στη μεν Βουλή και στα ΜΜΕ οι συζητήσεις ποτέ δεν υπήρξαν διάλογοι, αλλά παράλληλοι μονόλογοι, και ποτέ το πολιτικό σύστημα δεν αισθάνθηκε την ανάγκη να καθίσει γύρω από ένα τραπέζι και να διαβουλευθεί πάνω στα κρίσιμα προβλήματα της χώρας, να αναζητήσει τους κοινούς στόχους και να καταλήξει σε κοινές πρακτικές προς επίτευξή τους.
Από αυτή την άποψη, η Επιτροπή που συγκρότησαν τα τρία κόμματα προς προγραμματική σύγκλισή τους είναι μια ιστορική Επιτροπή. Και τα μέλη της (Χρ. Λαζαρίδης, Β. Μεϊμαράκης για τη Ν.Δ., Κ. Σκανδαλίδης για το ΠΑΣΟΚ και Δ. Χατζησωκράτης για τη ΔΗΜΑΡ) θα αναφέρονται ως τα πρώτα πολιτικά πρόσωπα στην Ελλάδα που εργάστηκαν πάνω σε υπερκομματικά σχέδια.
Είναι καιρός, άρα, η ίδια Επιτροπή, εμπλουτισμένη και με ειδικούς, να εκπονήσει, επιτέλους, ένα εθνικό σχέδιο ανάκαμψης και εξόδου από την κρίση, όχι μόνο επειδή ο τόπος έχει ανάγκη από μεταρρυθμίσεις στην Οικονομία, τη Διοίκηση και την Κοινωνία, αλλά και διότι οι λέξεις Μνημόνια, Δανειακές Συμβάσεις κ.λπ., είναι φορτισμένες αρνητικά και προκλητικές για τον μέσο πολίτη!