Η χώρα φλέγεται από τις αντιδράσεις της κοινωνίας .

Την ώρα που η χώρα φλέγεται από τις αντιδράσεις της κοινωνίας στην ανερμάτιστη και εν πολλοίς χαοτική πολιτική της κυβέρνησης και το Μεταναστευτικό εξελίσσεται δραματικά, με τη διαπραγμάτευση ανοικτή, το επιτελείο του Μαξίμου επιδίδεται σε ασκήσεις ολοκληρωτισμού και φανταστικές συγκρούσεις με τη λεγομένη διαπλοκή. Τα δεδομένα που έχουμε αυτήν τη στιγμή είναι ασφυκτικά σε όλα τα μέτωπα, αλλά η κυβέρνηση αντιδρά σπασμωδικά και παράλογα αναπαράγοντας τα αδιέξοδα με κίνδυνο για το μέλλον του τόπου.

Το πρόβλημα δεν είναι φυσικά η οιαδήποτε σύγκρουση με το φάντασμα της διαπλοκής, αλλά ο αποπροσανατολισμός από τα πραγματικά προβλήματα που απειλούν την πορεία της χώρας και τη θέση της στον δυτικό κόσμο. Πέρα από τα ασύστολα ψεύδη του Νίκου Παππά για το πόσα κανάλια χωράνε και τι αντέχει η αγορά, έχουμε την απόλυτη αλαζονεία της εξουσίας που υποδύεται τον θεματοφύλακα της ενημέρωσης, ενώ κάνει το παν για να την ποδη­γετήσει. Η πολυθρύλητη διαπλοκή για να υπάρξει απαιτεί τουλάχιστον τη σύμπραξη της εξουσίας στο τρίγωνο του διαβόλου. Προφανώς η παρέα του Μαξίμου επιφυλάσσει κομβικό ρόλο για τον εαυτό της σε αυτήν την ανάρμοστη σχέση και ως εκ τούτου κόντρα στο Σύνταγμα αναθέτει στον υπουργό - καναλάρχη υπερεξουσίες που δεν του ανήκουν.

Επί του θέματος προσεχώς θα δοθούν οι δέουσες απαντήσεις από τις ελληνικές δικαστικές αρχές αλλά και τα αρμόδια όργανα της Ευρωπαϊκής Ενωσης, τα οποία παρακολουθούν τις εξελίξεις. Δεν θα είναι άλλωστε η πρώτη φορά που η επιχείρηση χειραγώγησης των μέσων ενημέρωσης θα πέσει στο κενό.

Εδώ που φθάσαμε όμως τα συμπτώματα παρακμής μιας τόσο νέας εξουσίας προκαλούν ευλόγως ανησυχία, όχι για την τύχη της, αλλά για την πορεία της χώρας που στην πιο δύσκολη στιγμή αντί να λύνει προβλήματα στριφογυρίζει και εισπράττει καρπαζιές από παντού. Αν όλο αυτό το σκηνικό τεχνητής έντασης στοχεύει στην προσπάθεια για αλλαγή της πολιτικής ατζέντας, απλώς εκθέτει τους εμπνευστές του σχεδίου.

Αν πάλι έχουν στόχο να απο­δράσουν από τις ευθύνες τους και δημιουργούν άλλοθι, τότε τα πράγματα είναι σοβαρά και οι κίνδυνοι μεγάλοι. Σε κάθε περίπτωση η αντιπολίτευση οφείλει χωρίς ενοχές να σηκώσει το... γάντι και να αναλάβει τις ευθύνες της. Η στάση διακριτικής αναμονής για να βγάλει άλλος τα κάστανα από τη φωτιά δεν είναι η ενδε­δειγμέ­νη μέθοδος, καθώς ελλο­χεύει ο κίνδυνος ολοκαυτώματος.

Το αδιέξοδο δείχνει να έχει επεκταθεί σε όλα τα μέτωπα .

Αυτήν την ώρα το αδιέξοδο είναι γενικό. Και δυστυχώς όχι μόνο με τους αγρότες. Το αδιέξοδο δείχνει να έχει επεκταθεί σε όλα τα μέτωπα που έχει να διαχειριστεί η κυβέρνηση. Τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό. Και αν κάτι είναι βέβαιο, αυτό δεν είναι άλλο από το γεγονός ότι οι λύσεις δεν πρόκειται να προκύψουν από μόνες τους. Στις δημοκρατίες η ευθύνη για την εκτόνωση των κρίσεων και την αναζήτηση συγκλίσεων ανήκει στους κυβερνώντες. Και σε αυτήν την ευθύνη είναι που καλούνται να ανταποκριθούν ο Αλ. Τσίπρας και η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ.

Οι πληροφορίες από το κυβερνητικό στρατόπεδο βεβαιώνουν ότι η κυβέρνηση έχει επίγνωση της κρισιμότητας και της σοβαρότητας των προβλημάτων και σχεδιάζει τις κινήσεις της, τόσο στο εσωτερικό όσο και στο εξωτερικό, προκειμένου να επανακτήσει τον έλεγχο των εξελίξεων. Κι ακόμη βεβαιώνουν ότι οι σχετικές πρωτοβουλίες της θα είναι και άμεσες αλλά και αποτελεσματικές.

Τι ακριβώς θα συμβεί και αν και κατά πόσο θα αποδώσουν οι κυβερνητικές πρωτοβουλίες θα το δούμε μέσα στα επόμενα εικοσιτετράωρα. Και, φυσικά, η προσπάθεια θα κριθεί από το αποτέλεσμα και μόνο. Που εκτός των άλλων θα πρέπει να είναι και άμεσο. Διότι το πρόβλημα της κυβέρνησης δεν είναι μόνο τα εσωτερικά και εξωτερικά αδιέξοδα, είναι και η χρονική πίεση που της ασκείται.

Εστω και καθυστερημένα η κυβέρνηση πρέπει να καταλάβει ότι η χρονική μετάθεση της αναμέτρησης με το όποιο πρόβλημα λειτουργεί σε βάρος μας και το κόστος σε κάθε περίπτωση είναι σοβαρό. Ηδη τείνει να καταστεί, συνολικά, δυσβάστακτο. Η αντίδραση πρέπει να εκδηλωθεί σήμερα κιόλας. Και να είναι άμεσης απόδοσης.

Η κυβέρνηση έχασε πολύτιμο .

Η κυβέρνηση έχασε πολύτιμο χρόνο μέχρι να συνειδητοποιήσει τις διαστάσεις της προσφυγικής κρίσης. Το τελευταίο διάστημα, υπό τις απειλές της έξωσης της χώρας από τη Σένγκεν και των κινήσεων ευρωπαϊκών κυβερνήσεων να «μετατοπιστούν» τα ευρωπαϊκά σύνορα στην ΠΓΔΜ, γίνονται βήματα ώστε να ανταποκριθεί η Αθήνα στις δεσμεύσεις της και να σταματήσει να προσφέρει αφορμές σε όσους εταίρους θέλουν να την απομονώσουν. Ωστόσο, στο εσωτερικό, και σε αυτό το ζήτημα ο ΣΥΡΙΖΑ καλείται να αντιμετωπίσει τις θύελλες που έσπειρε ως αντιπολίτευση. Η τότε ενθάρρυνση τοπικών κοινωνιών στην ανυπακοή –βλέπε Κερατέα, Σκουριές, διόδια κ.λπ.– πληρώνεται σήμερα με τις αντιδράσεις στην κατασκευή των hotspots. Το κόστος, όμως, το επωμίζονται οι πολίτες και το πληρώνει η χώρα.

Κι εμείς στον κόσμο μας.

Το περσινό πάθημα δεν έγινε μάθημα για τον Τσίπρα και τους συνεργάτες του. Και τελικά στα ίδια αχνάρια ξαναβάδισε. Αγνόησε το σωσίβιο που του είχαν πετάξει η ΝΔ, το ΠΑΣΟΚ και το Ποτάμι, περιφρόνησε τη στήριξη που του πρόσφεραν για να ανταποκριθεί στις νέες υποχρεώσεις που ο ίδιος είχε δημιουργήσει και αλαζονικά επέλεξε «να τους τελειώσει».

Ποιους, όμως, «θα τελειώσει», πολύ φοβάμαι ότι σηκώνει μεγάλη κουβέντα. Γιατί τα μηνύματα είναι πολλά κι από πολλές πλευρές. Ή μάλλον απ’ όλες τις πλευρές. Στο εσωτερικό δεν έχει μείνει επαγγελματική ή κοινωνική τάξη που να μην έχει ξεσηκωθεί. Η διαπραγμάτευση με τους εταίρους πάει από το κακό στο χειρότερο. Και δεν είναι μόνο τα προαπαιτούμενα που εκκρεμούν. Είναι και τα άλλα καμώματα που δεν αρέσουν. Η εισβολή των φίλων, γνωστών και συγγενών στο Δημόσιο. Τα «αποφασίζομεν και διατάσσομεν» στις τηλεοπτικές άδειες.

Και φυσικά και το Προσφυγικό. Χρειάστηκε η απειλή της εξόδου από τη Σένγκεν για να καταλάβουν οι κυβερνώντες ότι η συνεχής γκρίνια και η μόνιμη αδράνεια δεν αποτελούν σοβαρές προσπάθειες επίλυσης του προβλήματος. Και τώρα τρέχουμε και δεν φτάνουμε, αντιμετωπίζοντας μάλιστα και το ενδεχόμενο να μας έρθει βαρύ το τίμημα που θα χρειαστεί να καταβάλουμε. Γιατί είναι πολλές οι απειλές που έχουν πέσει στο τραπέζι. Από το σφράγισμα των συνόρων με τα Σκόπια μέχρι την ανάμειξη του ΝΑΤΟ στη φύλαξη των θαλασσίων συνόρων. Και ποιος ξέρει τι άλλο μπορεί να μας έρθει αύριο...

Κι εμείς στον κόσμο μας. Με την ψευδαίσθηση ότι στην Πορτογαλία και την Ισπανία αλλάζουμε το μέλλον της Ευρώπης, ότι μέχρι και τις αμερικανικές εκλογές επηρεάζουμε κι ότι ξαφνικά γίναμε και η πύλη του Ιράν στην Ευρωπαϊκή Ενωση.

Εξακολουθεί να λέει ψεύδη στον ελληνικό λαό.

Το σχέδιο νόμου για το Ασφαλιστικό μάλλον διέρρηξε οριστικά τις κοινωνικές συμμαχίες που ανέδειξαν τον ΣΥΡΙΖΑ σε κόμμα εξουσίας και τον έφεραν στην κυβέρνηση. Φαίνεται μάλιστα ότι είναι η θρυαλλίδα όλων εκείνων των ιδεολογημάτων και των ανορθολογικών λόγων για επιστροφή στον απολεσθέντα παράδεισο της προ κρίσης εποχής. Στις απεργίες και στις διαδηλώσεις εναντίον αυτού του νόμου συμμετέχουν και διαδηλώνουν πολλά και διαφορετικά κοινωνικά στρώματα, από τους εργαζομένους του δημόσιου τομέα μέχρι τις μεσαίες «επιστημονικές» κατηγορίες και τους αγρότες.

Στην αναταραχή του Ασφαλιστικού ήρθαν τις τελευταίες μέρες να προστεθούν με έντονο τρόπο και οι κατά τόπους αντιδράσεις για την επιβεβλημένη δημιουργία hotspots για τους μετανάστες και τους πρόσφυγες. Και στις δύο περιπτώσεις, στο Ασφαλιστικό κυρίως από τους αγρότες, στο Προσφυγικό από μερίδα κατοίκων, εκείνο που ξαφνιάζει είναι η βιαιότητα των αντιδράσεων. Αγρότες και διαμαρτυρόμενοι κάτοικοι εισβάλλουν στα γραφεία του κυβερνώντος κόμματος, στελέχη του προπηλακίζονται, βουλευτές και υπουργοί λοιδορούνται. Ο ΣΥΡΙΖΑ, ο οποίος έχει χάσει τον έλεγχο των πραγμάτων και τείνει να απονομιμοποιηθεί, ζει την αντιπολιτευτική αντιμνημονιακή του περίοδο από την ανάποδη. Από την Κερατέα μέχρι τις παρελάσεις δικαιολογούσε και νομιμοποιούσε παρόμοιες πρακτικές και μάλιστα εξέφερε έναν ιδιαίτερο εμπρηστικό και βίαιο λόγο εναντίον των τότε κυβερνώντων αλλά και όσων είχαν άλλη άποψη για την κρίση. Τώρα υφίσταται τα ίδια στον υπερθετικό βαθμό. Oμως κανένας νουνεχής άνθρωπος δεν επιχαίρει γι’ αυτό. Η κατάσταση του γενικευμένου κοινωνικού χάους που φαίνεται να επικρατεί είναι άκρως επιζήμια για τους πολίτες και τη χώρα.

Το ζήτημα τώρα δεν είναι η δικαίωση των πολιτικών και των ορθών τότε απόψεων. Τώρα πρέπει η οργή που ξεχειλίζει και η βία που εμφαντικά επανεμφανίζεται να τερματιστούν και να μετατραπούν σε πολιτική πράξη και στάση. Στην προσπάθεια αυτή ο ΣΥΡΙΖΑ είναι και πάλι αντίπαλος γιατί, όπως δείχνουν τα πράγματα, και τώρα ακόμα συνεχίζει την αλλοπρόσαλλη πολιτική του, επαναλαμβάνει τα περί σκληρής πολιτικής διαπραγμάτευσης και εξακολουθεί να λέει ψεύδη στον ελληνικό λαό και να καταφεύγει σε συνωμοσιολογίες για τις εναντίον του κινητοποιήσεις. Τώρα, όσο επιτρέπουν οι καιροί και οι συνθήκες, πρέπει οι δυνάμεις που επαγγέλλονται μια άλλη μεταρρυθμιστική πολιτική, στo πλαίσιo πάντα μιας δημοκρατικής σοσιαλιστικής οπτικής, να αναλάβουν τις ευθύνες τους. Eχουν το ηθικό πλεονέκτημα ότι στο πρόσφατο παρελθόν είπαν την αλήθεια στον ελληνικό λαό για την κρίση και τις αιτίες της. Να παραμερίσουν, λοιπόν, τις όποιες διαφορές, ακόμα και τις προσωπικές, να ενοποιηθούν και να ισχυροποιηθούν πολιτικά και να αποπειραθούν να συγκροτήσουν μια στρατηγική εξόδου από το διαφαινόμενο επερχόμενο κοινωνικό χάος.

Μία από τα ίδια

Είναι γενική η αίσθηση ότι έχουμε μπλέξει. Και, το χειρότερο, είναι και γενική η αμηχανία ως προς τη συνέχεια. Οι «ευρηματικοί» συνήθως πολιτικοί μας αποφεύγουν φρονίμως να ισχυρισθούν ότι «κάτι ξέρουν», «κάτι μπορούν» και «κάτι ετοιμάζουν». Τουλάχιστον αυτήν τη φορά αποφεύγουν τα μεγάλα λόγια.

Για την κυβέρνηση τα λέμε καθημερινά. Ούτε τους ξένους καταφέρνει να πείσει ούτε τους δικούς μας να ηρεμήσει. Οταν μπορούσε να περάσει μέτρα δεν τα πέρασε και τώρα αυτά που σχεδιάζει οι δανειστές τα βρίσκουν λίγα και οι απεργοί πολλά. Ο εφιάλτης του 2015 δείχνει να αναβιώνει.

Οι «μικροί» της κεντροαριστερής αντιπολίτευσης ψάχνονται. Προοπτικές υπάρχουν, διάθεση εκδηλώνεται, αλλά το Ποτάμι δεν δείχνει διατεθειμένο, προς το παρόν τουλάχιστον, να συμπορευτεί με το ΠΑΣΟΚ και τη ΔΗΜΑΡ. Σε τι καλύτερο μπορεί να προσβλέπει ένας Θεός το ξέρει.

Και μένει η Νέα Δημοκρατία που μέχρι στιγμής δεν έχει δείξει να ξέρει πού θέλει να πάει και τι θέλει να κάνει. Για σκληρή αντιπολίτευση προδιέθετε ο νέος αρχηγός της, αλλά σε «μία από τα ίδια» δείχνει να κινείται. Ούτε άδικη ούτε υπερβολική είναι η εκτίμηση ότι ο Μητσοτάκης δεν βιάζεται να διεκδικήσει την εξουσία, αλλά ελπίζει σε καλύτερες μέρες κι αφού ο Τσίπρας και ο ΣΥΡΙΖΑ θα έχουν φορτωθεί τα δύσκολα και θα έχουν «εισπράξει» και το πολιτικό κόστος.

Μπερδεύομαι, όμως, με τέτοιες πρακτικές. Δεν καταλαβαίνω πώς γίνεται να κατηγορείς μια κυβέρνηση πως είναι ανίκανη κι επικίνδυνη για τον τόπο και να μην έχεις ως άμεσο στόχο σου την ανατροπή της. Οπως, επίσης, δεν καταλαβαίνω πώς γίνεται να διακηρύσσεις ότι δεν θα έχεις πολλές κουβέντες με τον Τσίπρα, αλλά την προσέγγιση στο Προσφυγικό έσπευσες ήδη και την έκανες. Επειδή, λέει, το Προσφυγικό είναι «εθνικό θέμα». Δηλαδή τα πάρε-δώσε με τους εταίρους, η διαπραγμάτευση και η αξιολόγηση, το χρέος κι όλα τα άλλα δεν είναι «εθνικό θέμα»;

Εξι χρόνια συμπληρώνει φέτος η κρίση. Κι οι πολιτικοί στον κόσμο τους. Χαμένοι στα μικροκομματικά παιχνίδια τους. Ποιος θα κερδίσει και σε βάρος ποίου. Κι ο λογαριασμός στους ίδιους που επί χρόνια πληρώνουν.

Απαιτείται χρόνος. Και χρόνος δεν υπάρχει.

Πέρα από τον δυναμισμό, η πρόσφατη απεργία κατέδειξε και την πλήρη σύγχυση του αντικυβερνητικού μετώπου. Ως θετικό καταγράφεται η διογκούμενη δυσαρέσκεια κατά της κυβέρνησης που πλέον έχει επιτύχει το πρωτοφανές: να έχει οπαδούς μόνο ανάμεσα σε εκείνους που έχουν συμφέρον. Η πολυσυλλεκτικότητα του αντικυβερνητικού μετώπου αποκαλύπτει και τη ρηχότητα της ιδεολογικής δεξαμενής της κυβέρνησης, που απογυμνωμένη από επιχειρήματα έχει μείνει απλώς να ταυτίζεται με ένα τοπίο κυνισμού και κομματοκρατίας. Οσο θα χάνει λίπος ο πυρήνας ψηφοφόρων του ΣΥΡΙΖΑ, τόσο θα εντείνεται η αντιδημοκρατική του δημαγωγία.

Το μεγάλο θέμα όμως στην κοινωνία είναι ότι παρά το τεράστιο πλήγμα που δέχονται όλες ανεξαιρέτως οι επαγγελματικές τάξεις, φαίνεται ότι απουσιάζει το διογκούμενο ωστικό εκείνο κύμα υπέρ των μεταρρυθμίσεων. Οσοι υποστηρίζουν την ανάγκη να αλλάξουν οι δομές και οι αντιλήψεις υπέρ ενός μικρού και ευέλικτου κράτους είναι αυτοί που υποστήριζαν τις ίδιες θέσεις εκείνο το αξέχαστο, δραματικό καλοκαίρι του 2015. Είναι εκείνο το 39%. Ο πυρήνας των ψηφοφόρων που απέχουν από τον αντιδυτικό λαϊκισμό. Πόσοι άραγε μπορεί να είναι σήμερα;

Διότι η αντίληψη των μπλόκων ή της συνοδοιπορίας στις διαδηλώσεις με την άδουσα Ζωή Κωνσταντοπούλου, είναι κάτι άλλο. Είναι απόγνωση, είναι ξέσπασμα, είναι άμυνα και επίθεση μαζί. Είναι και κατάντια. Πάντως αίτημα για μεταρρυθμίσεις δεν είναι. Είναι ανακύκλωση διαχρονικών ελληνικών αιτημάτων που μόνο μπροστά δεν μπορούν να πάνε την κοινωνία. Υπάρχει γενικευμένη ασάφεια ως προς το τι ζητάει ο καθένας, τι πιστεύει ότι πρέπει να γίνει και για το ποιος επί της ουσίας μπορεί να είναι ο δρόμος της ανάπτυξης. Στο αντισυριζαϊκό μέτωπο, ευρύ, βαθύ, ορμητικό και διογκούμενο, συνυπάρχουν φιλελεύθεροι αστοί και οπαδοί ολοκληρωτισμών που καίνε σημαίες. Υπάρχει άραγε κάποιος τρόπος να διευρυνθεί το κομμάτι που πρεσβεύει τις φιλελεύθερες αρχές μιας φιλοδυτικής, ανοικτής κοινωνίας;

Σαφώς και υπάρχει. Αλλά απαιτείται χρόνος. Και χρόνος δεν υπάρχει. Η κυβέρνηση, αφού έχει κάψει προ πολλού όλα τα χαρτιά της, βλέπει τον εγκλωβισμό της σε ένα τοπίο καταστροφής που η ίδια δημιούργησε. Αλλά ανάμεσα στους αντιδρώντες, ο καθένας έχει κάτι άλλο στο μυαλό του.