Το πολιτικό κλίμα πάντως είναι περίπου σχηματισμένο: πό­λωση, αλλά όχι ακραίας μορφής.

Η πρώτη Κυριακή των αυτοδιοικητικών εκλογών λέγεται ότι θα επηρεάσει το κλίμα της εβδομάδας πριν από την ευρωκάλπη, κάτι που όντως είναι πολύ πιθανό, αν το απο­τέλεσμα αυτό δίνει ξεκάθαρο «αέρα» σε κάποιο από τα πολιτικά κόμματα.
 
Το πολιτικό κλίμα πάντως είναι περίπου σχηματισμένο: πό­λωση, αλλά όχι ακραίας μορφής. Όμως αυτό που όλοι αδυνατούν να διαγνώσουν και να αποτυπώσουν, είναι οι διαθέσεις της κοινωνίας. Αυτές παραμένουν δυσανάγνω­στες και αποτελούν πηγή ανησυχίας για όλα σχεδόν τα κομματικά επιτελεία, για διαφορετικούς λόγους ανά περίπτωση, καθώς ακόμη και στις δημοσκοπήσεις τα ανά εταιρεία αποτελέσματα ποικίλλουν.
 
Οι περισσότεροι πιστεύουν, ίσως όχι άδικα, ότι αυτές οι ευρωεκλογές μοιάζουν με τις βουλευτικές του Μαΐου του 2012, όταν η «βουβή» οργή έφερε μια από τις πιο απροσδόκητες ανατροπές της σύγχρονης εκλογικής Ιστορίας της χώρας, καθώς αποκαθήλωσε το ΠΑΣΟΚ και έφερε σε θέση αξιωματικής αντιπολίτευσης τον ΣΥΡΙΖΑ.

Οι Ψηφοφόροι, να οδηγούνται στην κάλπη άδοντας «θα κλείσω τα μάτια και όπου με βγάλει»

Τι σημαίνει για μια εκλογική αναμέτρηση οι μεν, ψηφοφόροι, να οδηγούνται στην κάλπη άδοντας «θα κλείσω τα μάτια και όπου με βγάλει», οι δε, αρχηγοί των κομμάτων, να αντικαθιστούν την υποσχεσιολογία του παρελθόντος με υψηλούς τόνους αντιπαραθέσεων και κινδυνολογίας;

Δεν είναι μόνο ότι ο αστάθμητος παράγοντας, με τους αναποφάσιστους να ρυθμίζουν, σε ένα βαθμό, το εκλογικό αποτέλεσμα, δημιουργεί στο πολιτικό προσωπικό ναυτία από τους κλυδωνισμούς, αν όχι ελαφρύ πανικό. Ούτε ότι τα μηνύματα των ευρωεκλογών θα επηρεάσουν αναπόφευκτα το εθνικό πολιτικό τοπίο. Είναι ότι, ενώ αντιλαμβανόμαστε πως ο κόσμος αλλάζει ταχύτατα, κανείς δεν μπορεί να εκφράσει αυτήν την αλλαγή. Οι ψηφοφόροι βιώνουν τη δυσφορία του αδιεξόδου, οι πολιτικοί την αδυναμία και ανεπάρκεια να περιγράψουν την επόμενη μέρα, έξω από συνήθεις καταστροφολογίες ή ενέσεις τεχνητής αισιοδοξίας.

Και οι δύο πλευρές έχουν ξεβολευτεί. Οσοι ήταν εθισμένοι στην πελατειακή σχέση δυσκολεύονται να την αναπαράγουν, όσοι υπολόγιζαν στον λαϊκισμό των παροχών της τελευταίας στιγμής δεν μπορούν να υπολογίζουν σε προσέλκυση μεγάλου αριθμού ψηφοφόρων. Η εξαπάτηση, η υποκρισία ή η ωμή συναλλαγή δεν έχουν πέραση σε αυτές τις εκλογές. Το υλικό δηλαδή από το οποίο ήταν φτιαγμένη η σχέση ψηφοφόρου - υποψηφίου ήταν και ένα από τα βασικά «υλικά» της χρεοκοπίας της χώρας, κανείς δεν περιμένει τίποτα από κανέναν, οι υποψήφιοι με «βαρύ» πολιτικό παρελθόν απωθούν, το παιχνίδι της άγρας ψήφων είναι πια φτηνό και αναγνωρίσιμο.

Οσο και αν το κρας τεστ των κομμάτων έχει ευρωπαϊκό πρόσημο, δεν παύει να αποτελεί προθάλαμο για τις επόμενες εθνικές εκλογές. Εργαστήρι συμψηφισμών, διευθετήσεων, ανατροπών, εξελίξεων.

Οπυρετός της κάλπης.

Η μνήμη μας μαρτυρεί πως η προεκλογική αντιπαράθεση με την έξαψή της, γνήσια ή έως ένα βαθμό πεποιημένη, συγχωρεί πολλά: τους υψηλότατους τόνους, τα παγιδευτικά ή και εκβιαστικά διλήμματα, την υπερβολή στις επαγγελίες και τις καταγγελίες, την προσωποποίηση της σύγκρουσης, τον βαρύ μανιχαϊσμό. Ξέρουμε βέβαια ότι όλα τούτα πνίγουν το αίτημα για καθαρό και δίχως δημοκοπικές εξάρσεις πολιτικό λόγο. Αυτόν όμως σπανίως τον υπηρετούν ακόμα και οι σχετικά ήπιες και εκλογικά ουδέτερες περίοδοι. Θα ήταν λοιπόν αφελές να περιμένουμε να τον θεραπεύσει και να τον προαγάγει ο πυρετός της κάλπης.

Κι ύστερα, όσο κι αν επικαλούμαστε προς παραδειγματισμό τους αρχαίους συντοπίτες μας και όσα εξαιρετικά επινόησαν (τη δημοκρατία, τη διαλεκτική, την τέχνη του διαλόγου), γνωρίζουμε ότι δική τους εφεύρεση υπήρξε και η κλεώνεια δημαγωγία και η τεχνική της έριδας. Σε πόλεμο ήταν, πολύ μακριά από την πατρίδα τους, κι έπεσαν σε παραλυτική αρχηγική σύγκρουση για τα όμορφα λάφυρά τους. Δεν μπορεί, κάποιον λόγο θα ’χε ο Ομηρος που ξεκίνησε να τραγουδάει την πνευματική προς τους επόμενους κληροδοσία του μ’ ένα τέτοιο περιστατικό εξοιδημένης αντισυντροφικής (και, με τη σημερινή ορολογία, αντιπατριωτικής) εγωπάθειας.

Αλλά ας αφήσουμε τους αρχαίους στον ίσκιο τους, κρατώντας ωστόσο στον νου και μιαν άλλη, παραδειγματικής επίσης σαφήνειας, ιστοριούλα τους – εκείνη των Αβδήρων, με την περί όνου σκιάς έριδα. Και ας προσεδαφιστούμε στο οικείο σήμερα. Τελευταία εβδομάδα πριν από την πρώτη κάλπη. Με «μείζον θέμα» που, σαν «φλέγον», «ανάβει φωτιές» και «στέλνει στα ύψη τον υδράργυρο» (για να μείνουμε στη στερεοτυπική ρεπορταζιακή ιδιόλεκτο), την αντιπαράθεση των δύο διεκδικητών της πρωτιάς για τη «νέα Ελλάδα». Για το λεκτικό κέλυφός της δηλαδή: ποιος είπε πρώτος τις δύο μαγικές υποτίθεται λεξούλες, ποιος καπάρωσε το μπραντνέιμ κτλ.

Πρώτος; Ας μην είμαστε άδικοι. Ούτε η Ν.Δ. έχει δικαίωμα αποκλειστικής χρήσεως ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ· και τα πρωτεία δεν ανήκουν σε κανέναν τους. Τουλάχιστον στη μεταπολιτευτική εποχή, πρώτος ο Ανδρέας Παπανδρέου θήρευσε ψυχές και ψήφους νεοελλαδολογώντας. Αυτός από το μπαλκόνι έριχνε το κέλευσμα «Εμπρός για μια νέα Ελλάδα» (δεν υπάρχει σαραντάρης που να μην έχει στο μνημονικό του τη φωνή του). Και από κάτω οι λαοθάλασσες του επέστρεφαν ομοιοκατάληκτο τον ειδωλολατρικό θαυμασμό τους: «Εμπρός, Αντρέα, για μια Ελλάδα νέα». Είναι τμήμα της παπανδρεϊκής και γενικότερα της πασοκικής κληρονομιάς το σύνθημα. Οπως και το «Η Ελλάδα ανήκει στους Ελληνες», που το ιδιοποιήθηκε πρώτος ο ΛΑΟΣ και έπειτα η Χ.Α., όπως μας έδωσε να καταλάβουμε ανάμεσα στους δικολαβικούς λυγμούς του στη Βουλή ο κ. Μπούκουρας.

Η «Νέα Ελλάδα», η «Νέα Εποχή», η «Νέα Σελίδα» και τα λοιπά νεολογικά, ξεθυμασμένα πια, δεν είναι τόσο νεωτερικά όσο φάνταζαν κάποτε. Οποιο νόημα κι αν είχαν, το εξανέμισαν οι αλλεπάλληλες διαψευσμένες προσδοκίες. Οι λέξεις, όσο εύηχες, δεν αρκούν. Οσοι έχουν να τις προικίσουν με νόημα, ας το πράξουν.  ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ.

Η ρητορική συχνά ξεπερνά κάθε μέτρο και αγγίζει τα όρια της χυδαιότητας.

Στα χρόνια της βαθιάς κρίσης είναι αλήθεια ότι πολλές φορές τα πνεύματα οξύνθηκαν προκαλώντας ρήγμα στο πολιτικό σύστημα που έως έναν βαθμό φτάνει και στις ρίζες της κοινωνίας. Οσο περνά ο καιρός και αντί να συνετίζονται οι ακραίοι και να περιορίζονται οι... πολεμικές ιαχές, συμβαίνει ακριβώς το αντίθετο. Η ρητορική συχνά ξεπερνά κάθε μέτρο και αγγίζει τα όρια της χυδαιότητας. Και το χειρότερο είναι ότι οι πρωταγωνιστές της εξαλλοσύνης υποδύονται το νέο!

Λίγη σύνεση και ρεαλισμός αυτές τις δύσκολες ώρες δεν θα έβλαπτε κανέναν, αντιθέτως θα βοηθούσε στην αυτογνωσία και την εμπέδωση της δημοκρατικής συμπεριφοράς σε όλα τα επίπεδα. Οσοι επικαλούνται τον λαό οφείλουν να τον αφήσουν απερίσπαστο να αποφασίσει νηφάλια για το μέλλον του, χωρίς να τον ποτίζουν δηλητήριο.

Η χώρα μπορεί να πέρασε από τη φάση της καταστροφής στη σταθεροποίηση, αλλά τίποτα δεν έχει ακόμη τελειώσει οριστικά και αμετάκλητα ώστε να έχουμε την πολυτέλεια των διαιρέσεων και του διχασμού. Ο άκρατος λαϊκισμός έχει πια τόσο πολύ φθαρεί, που θα έπρεπε να προβληματίζει εκείνους που επιμένουν μονοσήμαντα σε αυτήν τη στρατηγική.

Αν υπάρχει ακόμη στοιχειώδης υπευθυνότητα στο πολιτικό προσω­πικό της χώρας, επιβάλλεται τώρα να σταματήσουν η καυχησιολογία, οι εύκολες υποσχέσεις και οι επικίνδυνοι ακροβατισμοί που συνοδεύονται πάντα από διγλωσσία.

Η πολιτική σταθερότητα δεν είναι κάποια εμμονή του κατεστημένου, αλλά αναγκαιότητα για να πάει ο τόπος μερικά βήματα μπροστά και να ξεπεράσει τον κίνδυνο της καταστροφής που άγγιξε πολλές φορές τα τελευταία χρόνια. Η ευθύνη επ' αυτού ασφαλώς είναι στα χέρια των πολιτών που καλούνται να πάρουν τις αποφάσεις τους μπροστά στην κάλπη. Να μην ξεχάσουμε, όμως, ότι οι εκλογές γίνονται για την αυτοδιοίκηση και την Ευρωβουλή. Βεβαίως θα προκύψουν και ευρύτερα πολιτικά συμπεράσματα για τη συνέχεια, αλλά δεν είναι δημοψήφισμα.

Στην τελική ευθεία για τις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές .

Στην τελική ευθεία για τις δημοτικές και περιφερειακές εκλογές και η εκλογική φλυαρία εστιάζεται στους «άξιους» και «ικανούς» «τοπικούς σωτήρες», αφού οι «δημοτικές εκλογές δεν είναι πολιτικές» και «ψηφίζουμε για τον τόπο μας». Μαζί με τις μάσκες του «ανεξάρτητου» και του «υπερκομματικού» που φορά η πλειονότητα των υποψηφίων δημάρχων και συμβούλων, προσφέρει και έναν λωτό. Για να ξεχάσουμε πόσο ορισμένοι στήριξαν ενεργά ή παθητικά την κυρίαρχη πολιτική που μετέτρεψε την τοπική -κατ' ευφημισμόν- Aυτοδιοίκηση σε «αποκεντρωμένο μηχανισμό» του κράτους που έπαιξε σημαντικό ρόλο στην αναδιανομή του πλούτου.

Είναι μύθος ότι τα τοπικά προβλήματα, ακόμα και του μικρότερου χωριού, είναι αποκομμένα από τα γενικότερα προβλήματα και την κεντρική πολιτική. Η κεντρική εξουσία, εφαρμόζοντας τις πολιτικές της ΕΕ, μεταθέτει τις ευθύνες και τα βάρη για τις κοινωνικές δαπάνες στην υγεία, την παιδεία στις πλάτες των ΟΤΑ, διευκολύνοντας έτσι την εμπορευματοποίησή τους. Είναι αλήθεια ότι οι δήμοι διαχειρίζονται τεράστια κεφάλαια, έχουν πόρους, μόνο που αυτοί προέρχονται από πρόσθετη φορολογία των πολιτών λειτουργώντας με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια και ως φορείς αποκέντρωσης της διαφθοράς. Η νέα δομή, με βάση τα ψευδοαποκεντρωμένα μοντέλα της ΕΕ, ούτε τοπική ούτε Aυτοδιοίκηση είναι.

Συνήθως τις εκλογές τις χάνουν οι κυβερνήσεις και δεν τις κερδίζει η αντιπολίτευση

Στην πολιτική, τέτοιου ή άλλου χαρακτήρα διλήμματα δεν είναι άγνωστα. Αλλοτε έχουν «πιάσει» και άλλοτε όχι. Πάντως, το να βάζει σε δίλημμα την κυβερνητική σταθερότητα, για να διεκδικήσει ένα καλύτερο αποτέλεσμα στις ευρωεκλογές, η ίδια η... κυβέρνηση, δεν είναι συνηθισμένη πρακτική.Αντίθετα, η αντιπολίτευση συνηθίζει να συνδέει ένα αρνητικό αποτέλεσμα στις ευρωεκλογές με τη σταθερότητα της κυβέρνησης και με επίσπευση των εθνικών εκλογών.

Υπ' αυτή την έννοια, δεν ξέρουμε πόσο «σοφό» είναι η κυβέρνηση να μετατρέπει σε «δημοψήφισμα» για την... ίδια τις ευρωεκλογές, με τη λογική προφανώς να περιορίσει την «χαλαρή ψήφο».

Εξάλλου, καλό είναι να θυμηθούμε κι εκείνη την παλιά πολιτική ρήση, ότι συνήθως «τις εκλογές τις χάνουν οι κυβερνήσεις και δεν τις κερδίζει η αντιπολίτευση». Με άλλα λόγια το διακύβευμα της κυβερνητικής επιτυχίας και σταθερότητας κρίνεται κυρίως από τον δικό της «βίο και πολιτεία», τη δική της πολιτική και τον τρόπο που την εισπράττει η κοινωνία, η οποία, ειρήσθω εν παρόδω, έχει δείξει όχι αμελητέα ωριμότητα.

Oλα δείχνουν ότι η μεγάλη πλειοψηφία των πολιτών κατανοεί τις δυσκολίες της χώρας, από την άλλη όμως θέλει αλλαγές πολιτικών, χωρίς βέβαια ο τόπος να οδηγείται σε περιπέτειες.

Η λογική λέει ότι ένα εκλογικό αποτέλεσμα ευρωεκλογών, από μόνο του, ακόμα και αν δεν είναι νικηφόρο για τον κυβερνητικό συνασπισμό, δεν οδηγεί αυτομάτως σε πρόωρες εκλογές. Εκτός αν διαπιστωθεί μεγάλη δυσαρμονία με το εκλογικό σώμα, με τη συνδυαστική συνεκτίμηση βέβαια και άλλων παραγόντων.

Βέβαια λίγες μέρες πριν τις ευρωεκλογές και τις αυτοδιοικητικές εκλογές, που όλοι μεγιστοποιούν τις προσπάθειες για ένα όσο το δυνατόν γι' αυτούς καλύτερο αποτέλεσμα, δεν είναι ασυνήθιστες οι υπερβολές και οι τεχνητές εντάσεις... Ψυχραιμία!

Κοινή λογική

Δεν την καλοείδαν όλοι την κίνηση του Βενιζέλου. Και είναι λογικό. Τους χαλάει τη βολή. Τουλάχιστον εκείνων που θέλουν κυβερνητική σταθερότητα και καταλαβαίνουν ότι αποτελεί τον ορισμό της ηλιθιότητας να έχουμε υποστεί τόσα και τόσα επί τέσσερα χρόνια και ξαφνικά να τα μουντζώσουμε και να το ρίξουμε στις εκλογές για να ξαναπιάσουμε το ίδιο μαρτύριο, αν όχι από την αρχή, τουλάχιστον από τη μέση. Γιατί δεν γίνεται και να έχουν αυτό που θέλουν, αλλά να πουλάνε και τρέλα.

Πρώτος απ' όλους ο Σαμαράς (αλλά και σύμπασα η ΝΔ), που έχει σφετεριστεί την πολιτική του ΠΑΣΟΚ κι αντί να φροντίσει να διασφαλίσει την κυβερνητική σταθερότητα, ασχολείται (ή έχει δώσει εντολή ν' ασχολούνται άλλοι) με το βόλεμα αναξιοπαθούντων πολιτικών στελεχών της Δεξιάς, που έχουν τόση σχέση με ανανεώσεις και αξιοκρατίες όση έχω εγώ με την πυρηνική φυσική. Κι ας μην τον πειράζει όταν ακούει ότι «χωρίς ΠΑΣΟΚ δεν υπάρχει κυβέρνηση». Γιατί φυσικά δεν υπάρχει.

Και μετά η ΔΗΜΑΡ, που δεν νομίζω να έχει ταχθεί ξαφνικά υπέρ της προσφυγής στις κάλπες. Μόνο που όταν κάποιος δεν θέλει εκλογές, τουλάχιστον δεν πολυβολεί εκείνον που του το διασφαλίζει. Ούτε και χαρακτηρίζει με τόση ευκολία «εκβιασμό» την απλή περιγραφή των όσων αυτονόητα θ' ακολουθήσουν αν ο ένας από τους κυβερνητικούς εταίρους αποδοκιμαστεί εκλογικά.

Επίσης όλοι οι εντός, εκτός και περί το ΠΑΣΟΚ κινούμενοι που αρέσκονται να την «πέφτουν» στο κόμμα που τους έκανε νομάτους, αδιαφορώντας όχι μόνο για την τύχη του αλλά και για το γεγονός ότι από την ολοκλήρωση της προσπάθειας και την έξοδο από την κρίση θα δικαιωθεί ή όχι ιστορικά η επιλογή που έκανε και υπηρέτησε πρώτος ο Γ. Παπανδρέου. Oπως υπηρέτησαν και οι ίδιοι.

Και φυσικά και οι πολίτες εκείνοι (κοντά το 60%) που δηλώνουν στις δημοσκοπήσεις ότι θέλουν να παραμείνει η χώρα στην Eυρωζώνη και ν' αποφευχθούν πειραματισμοί και επιπολαιότητες που μπορεί να στοιχίσουν στη χώρα. Αυτοί είναι που θα κρίνουν τι θα γίνει και αν θα διασφαλιστούν οι προσδοκίες τους ή αν θα δικαιωθούν οι φόβοι τους. Δεν γίνεται άλλο να θέλεις και άλλο να στηρίζεις. Απλά πράγματα. Κι ας πάψουν μερικοί να κοροϊδεύουν.