Η κυβέρνηση έχασε το καθοδηγούν πνεύμα της και έγινε πιο ευάλωτη.

Αυτή τη στιγμή κοινή είναι η εντύπωση ότι η κυβέρνηση έχασε το καθοδηγούν πνεύμα της και έγινε πιο ευάλωτη σε διεκδικήσεις και απαιτήσεις ισχυρών ομάδων.

Με άλλα λόγια, χάθηκαν τα ζύγια της με τον ανασχηματισμό και η όποια αποτελεσματικότητά της περιορίστηκε.

Αντιστοίχως το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, που κέρδισε μεν αλλά δεν δημιούργησε ακαταμάχητο ρεύμα εξουσίας, βασανίζεται από εσωτερικές αντιθέσεις και ιδεολογικές αντιπαραθέσεις, δεν είναι ακόμη σε θέση να παρουσιάσει συνεκτικό και αξιόπιστο σχέδιο εξόδου από την κρίση.

Κάπως έτσι και με τον τεμαχισμό της ΔΕΗ αστήρικτο πολιτικά και την επιδοτούμενη απελευθέρωση της ηλεκτροπαραγωγής χωρίς πολλούς υποστηρικτές, τα πράγματα φαντάζουν μίζερα.

Αν δεν ήταν τα μπάνια του λαού, τώρα θα συζητούσαμε για το αναδεικνυόμενο πολιτικό πρόβλημα και την επικράτηση πολιτικών κινδύνων για την οικονομία και τη χώρα.

Η αλήθεια είναι ότι το καλοκαίρι θα περάσει κουτσά-στραβά, θα βοηθήσει και ο τουρισμός, αλλά το φθινόπωρο θα είναι δύσκολο.

Η διαπραγμάτευση με τους ξένους για το χρέος θα είναι δύσκολη, το δημοσιονομικό κενό θα βάλει τη σφραγίδα του στον προϋπολογισμό του 2015 σε καιρό που οι άκαιρες διεκδικήσεις θα εντείνονται και θα γενικεύονται.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον έντασης και δύσκολης διαπραγμάτευσης με τους ξένους η κυβέρνηση θα φθείρεται και ο ΣΥΡΙΖΑ, από την άλλη πλευρά, όσο δεν αποκτά δυναμική εξουσίας θα αφήνει κενό χώρο στη ζώνη του κέντρου, όπου ήδη ασκούνται πολλές δυνάμεις και αφανώς αναπτύσσονται δυναμικές πρωτοβουλίες, οι οποίες θα εμφανισθούν προσεχώς.

Εκ των πραγμάτων το έλλειμμα διαχείρισης της κυβέρνησης και το κενό αξιόπιστης πρότασης εξόδου από την κρίση που αφήνουν οι αντιθέσεις στο εσωτερικό της αξιωματικής αντιπολίτευσης δημιουργούν ωφέλιμο χώρο για νέες δυνάμεις, οι οποίες αργά ή γρήγορα θα αναδειχθούν και θα ταράξουν το τρέχον πολιτικό σύστημα. Η φύση έτσι κι αλλιώς απεχθάνεται το κενό...

Η διαμάχη περί τη ΔΕΗ αποτελεί ένα από τα «επεισόδια» που θα διαμορφώσουν τις πολιτικές εξελίξεις.

Στο πλαίσιο αυτής της αντιπαλότητας, η διαμάχη περί τη ΔΕΗ αποτελεί ένα από τα «επεισόδια» που θα διαμορφώσουν τις πολιτικές εξελίξεις και θα καθορίσουν την έκβασή τους. Και σ' αυτήν τη διεργασία συμμετέχει σύσσωμος ο πολιτικός κόσμος, διότι στη φάση που βρισκόμαστε δεν κρίνεται μόνο το αν και πότε θα οδηγηθούμε σε εκλογές, αλλά και το αν και σε ποιο βαθμό θα υπάρχουν ή όχι κάποια από τα εκπροσωπούμενα στη σημερινή Βουλή κόμματα.

Αλλά υπάρχει και η άλλη διάσταση της πολιτικής πραγματικότητας. Που πολύ απλά είναι η κρισιμότητα των δρομολογημένων εξελίξεων και η επίτευξη των στόχων που θα πρέπει να εκπληρωθούν μέσα στους επόμενους μήνες έτσι ώστε να δικαιωθούν οι θυσίες των τελευταίων χρόνων και να οδηγηθεί η χώρα στην ανάπτυξη και την οριστική απαλλαγή της από το μνημόνιο και τις δεσμεύσεις του.

Μόνο που για να γίνει αυτό θα πρέπει η κυβέρνηση να σταθεί στο ύψος της και να αποδειχθεί αντάξια των ευθυνών της. Γιατί τα μόνα που δεν επιτρέπονται σ' αυτές τις δύσκολες ώρες είναι τα γνωστά από το παρελθόν φαινόμενα εφησυχασμού ή και ωχαδερφισμού που παρατηρούνται από κυβερνήσεις των οποίων τα μέλη θεωρούν ότι η παραμονή τους στην εξουσία ενδέχεται να είναι μέχρι και ολιγόμηνη.

Και η υπόδειξη δεν απευθύνεται γενικά και αόριστα στην κυβέρνηση, αλλά ειδικά και συγκεκριμένα στο καθένα από τα μέλη της, τα οποία οφείλουν να έχουν κατά νου ότι ειδικά αυτή την περίοδο γράφονται κρίσιμες για το μέλλον του τόπου σελίδες και ότι το περιεχόμενο των σελίδων αυτών εξαρτάται από την υπευθυνότητα που θα επιδείξουν και τη σοβαρότητα με την οποία θα κινηθούν.

Μας οδηγεί στην πλήρη εξουθένωση.

Ζούμε ένα άγριο και βάναυσο καπιταλισμό, που αποφασίζει και διατάσσει διά του νόμου, στο όνομα της δημοκρατίας. Μας οδηγεί στην πλήρη εξουθένωση και ενδεχομένως και σκοπίμως στην αλληλοεξόντωση. Γιατί εσύ και όχι εγώ, πάει να ξεχαστεί το όλοι μαζί και αλληλέγγυοι μπορούμε να αλλάξουμε τη ζωή μας. Οχι άλλη υποταγή στην ενωμένη Ευρώπη της Γερμανίας και τους δυνάστες μας τροϊκανούς. Υπάρχουν και οι ανθρώπινες αξίες. Υπάρχει και ο πλούτος, μόνον που τον διαχειρίζονται οι σύγχρονοι κοτζαμπάσηδες. Η ριζική ρήξη και ανατροπή του εξαχρειωμένου συστήματος δεν θα πρέπει να έχει διαμεσολαβητές, μεσάζοντες και αντιπροσώπους που μας χρησιμοποιούν καθιστώντας μας συμμέτοχους διά της ψήφου και συνενόχους. Το τίμημα της ανόρθωσης της χώρας μας και του καθενός ξεχωριστά θα πρέπει να διέπεται από το πνεύμα της ελευθερίας, της δημιουργίας, της ισότητας και της δικαιοσύνης, μέσα σε μια δημοκρατία συμμετοχική διά της ενεργού παρουσίας μας και στα μικρά προβλήματα και στα μεγάλα.

Μπορούμε να δώσουμε αξία στη ζωή μας αρκεί να τη σεβαστούμε. Να μην την ευτελίζουμε μέσα στις συναναστροφές που προκαλεί η κρίση η γενικότερη.

Η οξύτατη οικονομική κρίση που διανύουμε έχει μεγεθύνει και περιπλέξει τα προβλήματα.

Στη χώρα μας, παρά την ανεπάρκεια δημόσιων εσόδων, υπήρξε σχετικά ικανοποιητική χρηματοδότηση της δωρεάν παροχής εκπαίδευσης κατά τις πρώτες δεκαετίες της μεταπολεμικής περιόδου, πράγμα που συνέβαλε αναμφισβήτητα στην κοινωνική κινητικότητα. Παρά τις αδυναμίες του, το αδιάβλητο σύστημα εισαγωγικών εξετάσεων στην Ανώτατη Εκπαίδευση έδωσε την ευκαιρία σε πολλούς νέους προερχόμενους από τα χαμηλά εισοδηματικά στρώματα της κοινωνίας, να σπουδάσουν και να διεκδικήσουν την ισότιμη πρόσβαση τους στην επαγγελματική, οικονομική και κοινωνική ζωή του τόπου.

Τα τελευταία χρόνια όμως, σε ολόκληρη την Ευρώπη και ακόμη περισσότερο στη χώρα μας, παρατηρείται μια αύξηση του κόστους της δωρεάν παροχής δημόσιων αγαθών η οποία δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη αύξηση της ποιότητας. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα να εντείνεται η πίεση για όλο και μεγαλύτερη ιδιωτικοποίηση των αγαθών αυτών, καθώς το Κράτος αδυνατεί να χρηματοδοτήσει με επάρκεια την παροχή τους. Στην Ελλάδα, το διαχρονικό αίτημα για μαζικότερη πρόσβαση στην Ανώτατη Εκπαίδευση, καθώς η τεχνική και επαγγελματική εκπαίδευση έχουν κοινωνικά απαξιωθεί, δημιουργεί όλο και μεγαλύτερες πιέσεις στον κρατικό προϋπολογισμό.

Η οξύτατη οικονομική κρίση που διανύουμε έχει μεγεθύνει και περιπλέξει τα προβλήματα που προϋπήρχαν και έχει περιορίσει, ακόμη περισσότερο, την ευχέρεια κρατικής χρηματοδότησης του δημοσίου αγαθού της εκπαίδευσης. Ωστόσο, πρέπει να συνειδητοποιηθεί ότι δεν αποτελεί βιώσιμη και αξιόπιστη λύση για την Ανώτατη Εκπαίδευση η εξοικονόμηση πόρων μέσω της περικοπής των κονδυλίων για την έρευνα, της απόλυσης του ζωτικού για την εύρυθμη λειτουργία των ιδρυμάτων διοικητικού προσωπικού ή ακόμη, μέσω μεγαλύτερων μειώσεων των ήδη μειωμένων μισθών των καθηγητών.

Στρώνοντας το χαλί στον Τσίπρα

Το πολιτικό τοπίο βρίσκεται σε σταυροδρόμι. Τον Ιούνιο του 2012, η ΝΔ παρά τα αποκαρδιωτικά ποσοστά της, κέρδισε τη μάχη του «μικρότερου κακού» έναντι του εκτιναχθέντος ΣΥΡΙΖΑ, που όμως τρόμαζε τη μεγάλη πλειοψηφία των ψηφοφόρων οι οποίοι ήθελαν τη χώρα στο ευρώ. Ομως, οι νίκες που βασίζονται στο «μικρότερο κακό» αποδεικνύονται πύρρειες. ΝΔ και ΠΑΣΟΚ άλλωστε παρέμειναν έκτοτε βαθιά φθαρμένα κόμματα, χωρίς να αλλάξουν σε νοοτροπίες, πρακτικές και στελεχιακό δυναμικό.

Τα πάλαι ποτέ αυτά κυρίαρχα κόμματα κυβέρνησαν σαν να μην είχαν αντίπαλο. Ηταν «κατόρθωμα» η εκδίωξη Κουβέλη, που έστω και συμβολικά λειτουργούσε ως μηχανισμός μερικής αποτοξίνωσης των δύο άλλων. Η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ, με όλα τα φορτία τους, έμειναν μετά μόνα για να διαχειριστούν την κρίση. Εχοντας αποφύγει να κάνουν μεταρρυθμίσεις στο πελατειακό και διάτρητο κρατικό τους φέουδο, αναγκάστηκαν να καταφύγουν σε οριζόντιες περικοπές και μια ισοπεδωτική και χαοτική φορολογία.

ΝΔ και ΠΑΣΟΚ μπορεί να μην κατέστησαν τον ΣΥΡΙΖΑ ελκυστικό, όμως σταδιακά του έδωσαν την ευκαιρία να αντιμετωπιστεί από όλο και περισσότερους ψηφοφόρους ως το εν δυνάμει «μικρότερο κακό». Ο Τσίπρας έγινε μετριοπαθέστερος. Εντάχθηκε στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι. Διστακτικά ανοίγεται πλέον στον μεσαίο χώρο. Αλλωστε, στον χώρο αυτό κέρδισε στις ευρωεκλογές το 25% του ΠΑΣΟΚ. Εκεί κέρδισε τρεις ψηφοφόρους από τη ΝΔ για κάθε έναν ψηφοφόρο που έχασε προς αυτήν. Ετσι, αν μη τι άλλο, ο Τσίπρας, λίγο-πολύ, φαίνεται να διαθέτει κάποια στρατηγική, όταν η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ είναι παντελώς ανερμάτιστοι.

Σαμαράς και Βενιζέλος είναι εκτός τόπου και χρόνου. Εκαναν μια κακή προεκλογική εκστρατεία. Εκαναν έναν ακόμη χειρότερο και πιθανότατα μοιραίο ανασχηματισμό με λαϊκιστές από τα πιο άρρωστα κομματικά τους σπλάχνα. Μπορούν με αυτό το υλικό και τις αντιλήψεις να αντιμετωπίσουν την οικονομική κρίση; Μπορούν κατάκοποι κομματικοί οργανισμοί να αντιμετωπίσουν τη δυναμική υπέρ του ΣΥΡΙΖΑ; Ή μήπως στον χρόνο που τους απομένει στρώνουν απλώς το χαλί στον Τσίπρα, ώστε να θεωρηθεί το «μικρότερο κακό»;

Παλιό μέτρο, νέες όμως οι επιπτώσεις.

Τη νάρκη των μέτρων που επιβλήθηκαν στο παρελθόν και τώρα φθάνει ο λογαριασμός, πάτησαν αυτό το διάστημα παρά πολλοί πολίτες με τα εκκαθαριστικά του φόρου εισοδήματος. Πέρυσι είχαν καταργηθεί τα αφορολόγητα όρια στο εισόδημα, τώρα καταλαβαίνουν οι πολίτες τις επιπτώσεις του μέτρου. Παλιό μέτρο, νέες όμως οι  επιπτώσεις.

Η ανάγκη να αυξηθούν  τα έσοδα του Δημοσίου και η αδυναμία εντοπισμού  και πάταξης  της σοβαρής φοροδιαφυγής,  οδήγησαν σε τέτοιου είδους γενικευμένα μέτρα που διογκώνουν τη δυσφορία των πολιτών. Προφανώς τέτοιες δυσάρεστες εκπλήξεις θα έχουμε και άλλες στο εγγύς μέλλον με το νέο φόρο στα ακίνητα και ποιος ξέρει τι άλλους φόρους.

Η κυβέρνηση πρέπει να δώσει έμφαση στις μεταρρυθμίσεις ώστε να είναι σε θέση να διαχειριστεί  την αξιολόγηση της Τρόικας τον Σεπτέμβριο με αίσθηση των αντοχών της κοινωνίας.  Ταυτόχρονα πρέπει να βρει τρόπο να συνδυάσει τις διαπραγματεύσεις για το χρέος  με φορολογικές ελαφρύνσεις.  Διαφορετικά  τα περιθώρια χειρισμών θα εξαντληθούν και οι εκλογές είναι αναπόφευκτες.

Απολύει, αξιολογεί όπως ακριβώς προσέλαβε.

Σήμερα ένας από τους τρόπους για να παρατείνει τον πολιτικό του βίο το κομματικό σύστημα είναι να αποδεσμευτεί από τις δουλείες του. Εν ανάγκη αυτούς που έχωσε από το παράθυρο, να τους πετάξει στο πέλαγος. Να απολύσει, να εξαφανίσει. Τι θα περίμενε κανείς τώρα την περίοδο που έσκασε σαν καρπούζι η κρίση; Το πολιτικό σύστημα εξουσίας να δει αυτό που δεν έβλεπε: την παραγωγική δομή της χώρας, να κατανοήσει αυτό που συμβαίνει στην πραγματική οικονομία, αυτό που πρέπει να συμβεί στο μέλλον (τη στρατηγική εξέλιξη δηλαδή) και να διορθώσει. Να κάνει «οικονομία πόρων», όχι από τον θάνατο ανθρώπων, αλλά από την ένταση της αποδοτικότητας.

Να ανασχεδιάσει με βάση υπαρκτές και όχι επινοημένες κοινωνικές ανάγκες, να καταμερίσει δεξιότητες και ταλέντα. Η αναδιάρθρωση του κράτους με βάση τις οικονομικές και κοινωνικές ανάγκες θα έβγαζε στην επιφάνεια τα προβλήματα, τις καταχρήσεις, θα τεκμηρίωνε τις χρησιμότητες. Μία λογική αναδιάταξη, τίμια, με βάση ανάγκες, δεν θα φόβιζε, δεν θα πείσμωνε κανέναν, άρα πολιτικά θα ήταν λειτουργικότερη και κυρίως θα ήταν υψηλής παραγωγικής απόδοσης. Τι γίνεται στην πραγματικότητα; Το σύστημα αξιολογεί με ποσοστά. Απολύει με ποσοστά. Τόσοι από δω, τόσοι από κει. Ακούει, όχι κάποιες δομημένες οικονομικοπαραγωγικές ανάγκες (που υποτίθεται διευκολύνει), αλλά κάποια «προαπαιτούμενα», συνήθως αστόχαστα και γραφειοκρατικά, που ουδεμία σχέση έχουν με την πραγματικότητα.

Απολύει, αξιολογεί όπως ακριβώς προσέλαβε. Με απόλυτη μεταβλητότητα κριτηρίων, για να φανεί μόνο ένα: Φεύγει αυτός που δεν έχει «δόντι». Εάν ο ανορθολογισμός ήταν αυτός που διόγκωσε το κράτος και ο εξορθολογισμός είναι αυτός που το μειώνει με αυτόν τον τρόπο.